ΕΤΟΣ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΕΩΣ 1876
Σάββατο 24 Ιανουαρίου 2026

Ἡ κατ’ ἐξακολούθηση κακοποίηση τῆς γλώσσας

«Τουρίστες ἀπό ἐπιπλέον ἕξι χῶρες θά δέχεται ἡ Ἑλλάδα.»

Εἶναι ὁ τίτλος τῆς ἱστοσελίδας μεγάλης κυριακάτικης ἐφημερίδας. Ἔτσι, χωρίς σύνταξη, σέ μιά γλῶσσα ἀλαμπουρνέζικη, τήν γλῶσσα τοῦ ὑπολογιστῆ. Βεβαίως, δέν ὑπάρχει ἐπίρρημα «ἐπιπλέον». Ἡ λέξη «ἐπιπλέον» εἶναι τό οὐδέτερο μετοχῆς: Ἐπιπλέων, ἐπιπλέουσα, ἐπιπλέον. Δυστυχῶς, ὅμως, οἱ ὀλετῆρες τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας, οἱ «προοδευτικοί», δηλαδή οἱ «γλωσσικοί τεμπέληδες», ἐκεῖνοι πού θεωροῦν τήν ἐργασία «δουλειά» καί, ἐκμεταλλευόμενοι τήν μόνιμη ραστώνη ἐκείνων οἱ ὁποῖοι κράτησαν μέ ποταμούς αἵματος τήν Ἑλλάδα στόν δυτικό κόσμο καί ἐν συνεχείᾳ ἀδιαφόρησαν γιά τήν τύχη της, ἄρχισαν νά κακοποιοῦν καί νά κονταίνουν τήν ἑλληνική γλῶσσα, κερδίζοντας τήν σημαντικότερη νίκη τους στήν μόνιμη διαμάχη μέ τήν φιλελεύθερη παράταξη. Δέν ὑπάρχει Ἰανουάριος πλέον, εἶναι Γενάρης. Ὁ Φεβρουάριος ἀποκαλεῖται καί στά ἐπίσημα ἔγγραφα Φλεβάρης, ὁ Μάρτιος Μάρτης, ὁ Ἀπρίλιος Ἀπρίλης, ὁ Μάιος Μάης, ὁ Ἰούνιος Ἰούνης, ὁ Ἰούλιος Ἰούλης, ὁ Σεπτέμβριος Σεπτέμβρης, ὁ Ὀκτώβριος Ὀκτώβρης ἤ πιό συχνά ΟκτώΜβρης, ὁ Νοέμβριος Νοέμβρης καί ὁ Δεκέμβριος Δεκέμβρης. Ἔχει γλυτώσει μέχρι στιγμῆς ὁ Αὔγουστος, πού δέν ἔχει γίνει –ἀκόμη «Αὐγούστης»! Ἡ ἔκφραση «ἐπί πλέον» ἔγινε «ἐπιπλέον» (ὡστόσο, καλό εἶναι νά ἀναφέρουμε τήν τηλεοπτική διαφήμιση τῶν «Μινωικῶν Γραμμῶν», στήν ὁποία τά πλοῖα τῆς ἑταιρείας χαρακτηρίζονται «Ἐπιπλέων παράδεισος»!) Εἶναι μιά ἀπό τίς ἐλάχιστες φορές πού χρησιμοποιεῖται μετοχή σέ διαφήμιση! Ἐκεῖ, ὅμως, πού ἡ κακοποίηση τῆς γλώσσας λαμβάνει διαστάσεις ἐγκλήματος εἶναι ὅταν οἱ δημοσιογράφοι καί οἱ ἐκφωνητές χρησιμοποιοῦν τήν προστακτική.

«Ἐπέτρεψέ μου» εἶναι μία ἀπό τίς ἐκφράσεις-μαχαιριές πού ἀκούγονται συχνά. Φυσικά, ἡ αὔξηση δέν ὑπάρχει καί ἡ σωστή ἐκφορά εἶναι «Ἐπίτρεψέ μου». Ἅμ’ τό ἄλλο, μέ τίς παραγγελίες! «Παρήγγειλε τώρα!» προστάζει ὁ ἐκφωνητής τῆς διαφήμισεως γιά τήν πίτσα. Ὡστόσο, δέν ὑπάρχει κάποιος ὁ ὁποῖος παρήγγειλε! Ὁ ἀγράμματος συντάκτης τοῦ κειμένου, δέν γνωρίζει ὅτι ἡ σωστή ἔκφραση εἶναι «Παράγγειλε τώρα» καί κακοποιεῖ τήν γλῶσσα μέ εὐχαρίστηση, ἀλλά καί μέ τήν βεβαιότητα ὅτι ἐκφράζεται ἀπολύτως σωστά! Ἔχουμε, δηλαδή, ἐπιστρέψει στά χρόνια ἐκεῖνα, ὅπου συζητοῦν δύο νεόπλουτες κυρίες: «Ἀπό ποῦ κατάγεστε;» ἐρωτᾶ ἡ μία. «Ἀπό τάς Πάτρας. Καί ἐσεῖς;» ἐρωτᾶ ἡ ἄλλη. Καί ἡ πρώτη, γιά νά μήν ὑστερήσει σέ ὕφος καί …μεγαλειότητα, ἀπαντᾶ: «Ἀπό τάς …Μεσολόγγας»! Βεβαίως, ὑπάρχει καί τό … «ἐξαιτίας», δηλαδή ἔχει γίνει συνένωση τῆς προθέσεως «ἐξ» καί τοῦ οὐσιαστικοῦ «αἰτία». Ἀφῆστε δέ πού –ἀκόμη καί σέ ἀποφάσεις τοῦ Ἀρείου Πάγου– συναντᾶται πολλές φορές ἡ πρόθεση «ἐξ» μέ …ἀπόστροφο. Δηλαδή βλέπουμε κάτι «ἐξ’ ἀφορμῆς» καί κάτι «ἐξ’ ἀμελείας» πού μᾶς …ἐξ’ ἅπτουν καί μᾶς ἐξ’ ὀργίζουν!

Θά μοῦ πεῖτε «καί τί φταῖνε οἱ καημένοι οἱ νέοι δημοσιογράφοι, οἱ νέοι δικαστές, οἱ νέοι καθηγητές, οἱ νέοι δημόσιοι λειτουργοί, ἀφοῦ αὐτά τά ἑλληνικά, τά “κουτσουρεμένα” καί τά “προοδευτικά” τούς μαθαίνουν στό σχολεῖο; Καί τί “ἑλληνικά”.» Καταργοῦν τήν πρόθεση ὑπό καί τήν κάνουν κάτω ἀπό! Δέν λένε δηλαδή «ὑπ’ αὐτές τίς συνθῆκες» ἀλλά «κάτω ἀπό αὐτές τίς συνθῆκες»! Πιό πολλές λέξεις, δηλαδή, ἀντί γιά λιγότερες!

Καί πάλι θά μνημονεύσω τόν ἐν δημοσιογραφίᾳ δάσκαλό μου Δημήτρη Γιαννουκάκη, ὁ ὁποῖος, ὅταν τοῦ ἔλεγα –ἀναιδῶς– ὅτι τά ἐπιρρήματα πρέπει νά λήγουν σέ «α» καί ὄχι σέ «ως» μοῦ ἀπαντοῦσε: «Ἄ, εὐτυχᾶ πού μοῦ τό εἶπες!»…

Απόψεις

Ἡ ἀναβλητικότης κοστίζει στήν χώρα: Πῶς τό «ὄχι» στόν Τράμπ ἔγινε «ναί»

Εφημερίς Εστία
Ὁ Πρωθυπουργός ἀπέφυγε νά μεταβεῖ στό Νταβός γιά νά μήν ἀκούσει τόν Ἀμερικανό Πρόεδρο, διοχέτευσε στά ΜΜΕ τήν πληροφορία ὅτι δέν θά μετάσχουμε στόν «νέο ΟΗΕ» τοῦ Τράμπ καί χθές βράδυ προέβη σέ μεγαλοπρεπῆ κυβίστηση – Ἕνα ἔτος μετά τήν ἐκλογή τοῦ Προέδρου τῶν ΗΠΑ, δέν ἔχει δίαυλο ἐπικοινωνίας μέ τόν Λευκό Οἶκο, ἐνῷ ὁ Ἐρντογάν εἶναι σέ διαρκῆ ἐπαφή μαζί του

Ἡ Ἱστορία καί τό ἠθικό χρέος στίς διεθνεῖς διαπραγματεύσεις

Μανώλης Κοττάκης
Τά παραδείγματα τῶν Τράμπ. Κάρνι, Μιλέι

Λύσις στήν Γροιλανδία στά πρότυπα τῆς Κύπρου

Εφημερίς Εστία
Βρυξέλλες.- Τό πρότυπο τοῦ καθεστῶτος κυριαρχίας τῶν βρεταννικῶν βάσεων στήν Κύπρο θά υἱοθετήσουν, συμφώνως πρός ὅλες τίς πληροφορίες, οἱ ΗΠΑ, ἡ Δανία καί τό ΝΑΤΟ ἀναφορικῶς μέ τήν παρουσία στρατιωτικῶν δυνάμεων τῆς Ἀμερικῆς στήν Γροιλανδία.

Ἡ Φύση δέν λησμονεῖ καί ὅταν πρέπει τιμωρεῖ

Δημήτρης Καπράνος
Σπανίως βλέπω τα «πρωινάδικα» στήν τηλεόραση.

Σάββατον, 22 Ἰανουαρίου 1966

Πρό 60 ἐτῶν
Ο ΚΟΣΜΟΣ ΟΙ ΣΤΕΝΟΙ ΦΙΛΟΙ