Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ στήν Ἀθήνα αὐτές τίς ἡμέρες (5-7 Νοεμβρίου) κλιμακίου κορυφαίων ὑπουργῶν τῆς ἀμερικανικῆς κυβέρνησης καί στενῶν συνεργατῶν τοῦ Προέδρου Ρόναλντ Τράμπ, καθώς καί ἑκατοντάδων ἐπιχειρηματιῶν καί ἀνώτερων στελεχῶν πού θά συμμετέχουν στήν ἐτήσια ἐνεργειακή συγκέντρωση P-TEC, ἔχουν δημιουργήσει τήν αἴσθηση ὅτι ἡ Ἀθήνα εὑρίσκεται στό ἐπίκεντρο τῶν διεθνῶν ἐνεργειακῶν ἐξελίξεων.
Ὁρισμένοι δέ ἔσπευσαν νά δηλώσουν ὅτι ἡ ἐνεργειακή σκακιέρα τῆς περιοχῆς μετακινεῖται καί τό Ζάππειο –ὅπου θά πραγματοποιηθεῖ τό P-TEC– καί γίνεται τό ἐπίκεντρο τοῦ διατλαντικοῦ ἐνδιαφέροντος.
- Tοῦ Κωστῆ Σταμπολῆ*
Πράγματι, τούς τελευταίους μῆνες, ἡ θέση τῆς Ἑλλάδας ἔχει ἀναβαθμιστεῖ στό πλαίσιο μιᾶς ἐμβαθυνόμενης διατλαντικῆς συνεργασίας μέ τήν κυβέρνηση Τράμπ καί τίς ἀμερικανικές ἑταιρεῖες στό oil & gas νά ἐπιθυμοῦν νά προωθήσουν τά ἐπιχειρηματικά τους σχέδια τόσο στίς ἔρευνες ὑδρογονανθράκων (βλέπε ἔλευση Chevron πού μαζί μέ τήν ExxonMobil κατέχουν τίς μεγαλύτερες ἀπό πλευρᾶς ἔκτασης παραχωρήσεις στήν ἑλληνική ἐπικράτεια) ἀλλά καί στήν ἐμπορία ὑγροποιημένου φ. ἀερίου (LNG).
Μέ τό LNG νά προωθεῖται ἀπό ΗΠΑ καί ΕΕ ὡς τό ἀπόλυτο ὑποκατάστατο τοῦ κακοῦ ρωσσικοῦ ἀερίου, τό ὁποῖο –σύμφωνα μέ τελευταία ἀπόφαση τῶν Βρυξελλῶν– θά σταματήσει νά ρέει πλήρως μέχρι τά τέλη τοῦ 2027. Ἀκόμα ἐνδιαφέρον παρουσιάζει ἡ σπουδή τῶν ΗΠΑ νά προωθήσουν τήν πυρηνική ἐνέργεια σέ Ἑλλάδα καί ΝΑ Εὐρώπη μέσῳ τῆς ἐγκατάστασης μικρῶν μονάδων ἠλεκτροπαραγωγῆς (SMR’s).
Τόσο τό κονκλάβιο τοῦ P-TEC, πού οἱ Ἀμερικανοί ὀργανώνουν κάθε χρόνο σέ μιά εὐρωπαϊκή πρωτεύουσα (2023 στό Ζάγκρεμπ, 2024 στό Βουκουρέστι κ.λπ.), ὅσο καί τό ἀμερικανικό ἐνδιαφέρον νά προωθηθεῖ τό LNG μέσῳ Ἑλλάδας καί τοῦ ὑπό ἀνάπτυξη Κάθετου Διαδρόμου πρός βορρᾶ, ὥστε νά ἐξυπηρετήσει τίς ἐπείγουσες ἀνάγκες τῆς Οὐκρανίας, ἔχουν δημιουργήσει τήν ἀπόλυτη ψευδαίσθηση, ὅτι ἡ Ἑλλάδα πρωταγωνιστεῖ στίς ἐνεργειακές ἐξελίξεις τῆς περιοχῆς. Ξεχνῶντας ὅτι ἡ Τουρκία εἶναι ἡ κατ’ ἐξοχήν χώρα πού ἐλέγχει τίς ἐνεργειακές ροές τῆς εὐρύτερης περιοχῆς σέ πετρέλαιο καί φυσικό ἀέριο, μέσα ἀπό τό ἰδιαίτερα ἀνεπτυγμένο πλέγμα ἀγωγῶν καί τέρμιναλ LNG πού διαθέτει. Καί εἶναι ἡ Τουρκία πού ἔχει καί αὐτή ὑπογράψει τό τελευταῖο διάστημα πλεῖστες ὅσες ἐνεργειακές συμφωνίες μέ τίς ΗΠΑ.
Μέ τήν κυβέρνηση τῶν ΗΠΑ νά ἐπιλέγει νά προωθήσει ἐπικοινωνιακά τήν Ἑλλάδα τήν δεδομένη στιγμή, τόσο ὡς ἕνα γεωγραφικό καί γεωοικονομικό ἀντίβαρο ἀπέναντι στήν Τουρκία ὅσο καί γιά ἴδιο οἰκονομικό ὄφελος διά τῆς ἐμπορίας διαρκῶς αὐξανόμενων ποσοτήτων LNG. Γιά αὐτό δέν θά πρέπει νά ἐκπλαγοῦμε ἐάν αὔριο ἡ Ἄγκυρα διεκδικήσει αὐτή τά πρωτεῖα στήν ἐνεργειακή τροφοδοσία τῆς ΝΑ Εὐρώπης, καί τῆς Οὐκρανίας, μέ τήν προμήθεια LNG καί ὄχι μόνο (βλ. ἀέριο τύπου Turkish Basket) πού θά προωθεῖ μέσα ἀπό τόν Κάθετο Διάδρομο –μέσω πρόσβασής της στό σύστημα ἀγωγῶν τῆς Βουλγαρίας– προσφέροντας ἄκρως ἀνταγωνιστικές τιμές.
Θά πρέπει ἐπί τέλους νά προσγειωθοῦμε στήν δύσκολη πραγματικότητα καί νά ἀξιολογήσουμε ποιά εἶναι στήν πράξη ἡ ἀληθινή θέση τῆς Ἑλλάδας στό ἐνεργειακό τοπίο τῆς περιοχῆς. Μακρυά ἀπό τίς πρόσκαιρες κολακεῖες τῆς Οὐάσιγκτων, πού τό μόνο πού τήν ἐνδιαφέρει εἶναι τό οἰκονομικό ὄφελος πού μπορεῖ νά ἀποκομίσει ἀπό τήν σημερινή συγκυρία. Ἄς μήν ξεχνᾶμε ὅτι οἱ χῶρες στόν περίγυρό μας εἶναι ἐχθρικά διακείμενες ἀπέναντι στήν Ἑλλάδα σέ σωρεία θεμάτων, συμπεριλαμβανομένης τῆς ἐνέργειας, καί ἄρα ἡ χάραξη περιφερειακῆς πολιτικῆς πρός ὄφελός μας ἀπαιτεῖ μεγάλη προσοχή, νηφαλιότητα καί εὐθυκρισία.
Αὐτές πρός τό παρόν ἀποσπῶνται ἀπό τήν ἀναταραχή καί συγκίνηση πού προσφέρει ἡ μαζική ἔλευση στήν Ἀθήνα τῶν Ἀμερικανῶν φίλων.
*Πρόεδρος τοῦ ΙΕΝΕ
Μ.Η.Τ. 232122