Αὐξάνεται ὁ ριζοσπαστισμός κατά τοῦ καπιταλισμοῦ τῶν ἐλίτ πού δέν περιλαμβάνει τά λαϊκά στρώματα – Ἀπό Ἀριστερά στήν Ἀμερική καί ἀπό Δεξιά στήν Εὐρώπη
Η Δημοκρατία εἶναι ἕνα πολίτευμα σχεδιασμένο γιά τήν πειθώ. Πείθεις; Κερδίζεις! Δέν πείθεις; Χάνεις!
Ὁ καπιταλισμός, παρά τά ἀναμφισβήτητα ἐλαττώματά του, εἶναι τό μόνο οἰκονομικό σύστημα στόν κόσμο πού ἔδωσε εὐημερία, ἀνάπτυξη καί εἰσόδημα στούς πολλούς. Τούς ἀπάλλαξε ἀπό τήν φτώχεια. Ὁ ὑπαρκτός σοσιαλισμός πού ἦταν τό ἀντίπαλο δέος «μᾶς ἄφησε χρόνους». Τό ἀρχικό μοντέλο τοῦ φιλελεύθερου δημοκρατικοῦ καπιταλισμοῦ ἦταν σχεδόν ἐπαναστατικό. Ἡ ἰδιοκτησία ἐφηῦρε τόν λαϊκό καπιταλισμό. Ὁ βιομήχανος Χένρι Φόρντ, πού ἔβλεπε τούς ὑπαλλήλους του καί ὡς καταναλωτές,όχι μόνο ὡς ἐργαζομένους, τούς διένειμε μετοχές. Τούς ἔκανε συνεταίρους στήν ἀγωνία.
Ὁ Μίλτον Φρίντμαν ἐπινόησε, στό βιβλίο του «Ἐλεύθερος νά διαλέξεις», τό ἐλάχιστο ἐγγυημένο εἰσόδημα. Τό ὁποῖο βάπτισε μέ τόν λάθος ἀπό ἐπικοινωνιακῆς ἀπόψεως ὅρο «ἀρνητικό εἰσόδημα». Ὁ Ντόναλντ Τράμπ κέρδισε πρό διετίας τίς προεδρικές ἐκλογές γιατί ἔκανε, αὐτός ὁ ἑκατομμυριοῦχος ὀλιγάρχης, τεράστιο ἄνοιγμα στά λαϊκά στρώματα τῆς «μέσα« Ἀμερικῆς. Στούς ἐργάτες πού ἤθελαν νά ἀνοίξουν ξανά οἱ βιομηχανίες στήν ἐνδοχώρα. Στούς ἀγρότες πού εἶδαν τά προϊόντα τους νά ἐκτοπίζονται ἀπό τίς ἀγορές. Στούς Λατίνους. Στούς νόμιμους μετανάστες πού γοητεύτηκαν ἀπό τόν ἀντιμεταναστευτικό του λόγο γιατί δέν ἤθελαν καί ἄλλους στά πόδια τους.
Προχθές ὁ Τράμπ ἔχασε πανηγυρικά τίς ἐνδιάμεσες ἐκλογές. Ἡ ἀπάντηση στό γιατί εἶναι ἁπλή: Ἀγνόησε τίς πλειοψηφίες καί ἰδίως τά λαϊκά στρώματα. Ὑπέκυψε στούς λίγους καί ἔχασε τούς πολλούς. Ταυτίστηκε μέ τόν μόνο καπιταλισμό πού ἤξερε πρίν ἐπανεκλεγεῖ Πρόεδρος: Τόν καπιταλισμό τῆς «πωλήσεως τοῦ ἀέρα», ὁ ὁποῖος εἶναι βραχυπρόθεσμα ἐπωφελής ἀλλά μακροπρόθεσμα ἐλάχιστα παραγωγικός. Καί ὅταν «σκᾶνε» οἱ φοῦσκες, «σκάει» καί αὐτός. Ταυτίστηκε μέ τόν καπιταλισμό τῶν «ὁπλάδων» πού ἤθελαν πολέμους καί τῶν λόμπυ πού τόν ἐκβίασαν μέ τήν λίστα Ἐπστάιν γιά νά χορέψει στόν πολεμικό τους χορό.
Ἱκανοποίησε τήν ἀκόρεστη ὀλιγαρχία μέν, ἀλλά μέ τήν ἰλιγγιώδη αὔξηση τῶν καυσίμων πού ἔφερε ἕνας πόλεμος πού δέν κατάφερε νά νικήσει ἀπογοήτευσε τίς πλειοψηφίες. Στήν πραγματικότητα, ὁ Τράμπ ἔχασε μέσα στήν ἕδρα πού δημιούργησε στήν «μέσα» Ἀμερική. Διότι στήν Ἀνατολική καί τήν Δυτική ἀκτή δέν ἦταν ποτέ δημοφιλής. Ἡ ἐξήγηση αὐτή δέν εἶναι ὅμως ἡ μοναδική. Οὔτε στέκεται ὡς ἐξήγηση ὅτι ἡ ἧττα ὀφείλεται στό ὅτι ἦταν τσακωμένος μέ ὅλους. Καί στίς νῖκες, τσακωμένος ἦταν!
Ἔχασε γιά ἕναν ἀκόμη καινούργιο λόγο, πού καλό εἶναι νά τόν προσέξουν οἱ ποικιλώνυμες ἡγεσίες τῆς χώρας μας! Ἔχασε γιατί στίς καμπάνιες τῶν ὑποψηφίων γιά τήν Γερουσία ἐπικράτησε ὁ ἀφιλτράριστος ριζοσπαστικός λόγος τῆς βασικῆς ἀριστερῆς συνιστώσας τῶν Δημοκρατικῶν. Δέν ὑπερίσχυσε ὁ κεντρῶος συστημικός λόγος τῆς παλαιᾶς ἡγετικῆς ὁμάδας τῶν Δημοκρατικῶν. Ἡ κρίση στόν καπιταλισμό ἀλλάζει τό κέντρο βάρους τοῦ πολιτικοῦ ἐκκρεμοῦς, ἀλλάζει καί τά κόμματα.
Τά ἀναγκάζει νά μιλοῦν μέ γωνίες, τέρμα πιά τά «στρογγυλά». Τά κάνει ἐπιθετικά. Ὁ νέος δημοκρατικός γερουσιαστής τοῦ Τέξας χαρακτήρισε «σφεντόνα» τόν λαό στήν μάχη τοῦ Δαυίδ μέ τόν Γολιάθ. Ἡ ἐκλογή μουσουλμάνων, τῶν ὁποίων ἡ θρησκεία ἀμφισβητεῖ τόν καπιταλισμό στήν οἰκονομική καί ἠθική βάση του, βάλλοντας ἀκόμη καί κατά τοῦ «ἁμαρτωλοῦ τόκου τῶν τραπεζῶν», σέ λίγο δέν θά εἶναι εἴδηση. Μετά τόν δήμαρχο Λονδίνου, τόν δήμαρχο Νέας Ὑόρκης, τήν δήμαρχο Βερολίνου, τώρα ὁ καπιταλισμός ἀποκτᾶ φανατικούς ἰσλαμιστές γερουσιαστές στήν καρδιά τῶν ἀποφάσεών του.
Στήν Εὐρώπη, πού ἡ Ἀριστερά πλήν τῆς Γαλλίας διέρχεται βαθιά κρίση, οἱ κοινωνικές καί οἰκονομικές ἀνισότητες τοῦ καπιταλισμοῦ τῶν πλουσίων ἀμφισβητοῦνται μέ ταυτοτικά χαρακτηριστικά ἀπό τά δεξιά. Ἡ ἀποεθνικοποίηση τῆς βιομηχανίας καί τῶν οἰκονομιῶν καί ἡ ἀγωνία νά ἀνακτήσουν τα γκέμια οἱ κοινωνίες μέ προστατευτισμό εἶναι, γιά παράδειγμα, μέγα θέμα. Οἱ κοινωνίες, μέ πρώτη τήν βρεταννική τό 2016, νιώθουν ὅτι χάνουν τόν ἔλεγχο, καθώς ὁ καθένας κάνει ὅ,τι θέλει, καί θέλουν πάσῃ θυσίᾳ νά τόν ἀνακτήσουν.
Τί πρωτότυπο μπορεῖ νά συμβεῖ στήν Ἑλλάδα, στήν βάση τοῦ ὅτι, ὅπως εἶπε ὁ πρώην Πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλῆς, «ἀμφισβητεῖται τό ὑπάρχον κοινωνικό οἰκονομικό μοντέλο»; Νά σᾶς πῶ! Τό πρωτότυπο μπορεῖ νά εἶναι νά ἑνωθοῦν, στίς προσεχεῖς ἐκλογές, οἱ ριζοσπάστες τοῦ οἰκονομικοῦ πατριωτισμοῦ σέ ἕναν φορέα γιά νά ἀντιμετωπίσουν τούς ἑνωμένους ἐπίσης ρεαλιστές τοῦ συμβιβασμοῦ. Τό ἀποτέλεσμα στίς ΗΠΑ μᾶς δίνει ἕνα νέο ὑπόδειγμα ἐν ὄψει τῶν προσεχῶν ἐκλογῶν λοιπόν καί, κατά τή γνώμη μου, εἶναι αὐτό: Ἡ ὄξυνση τοῦ ριζοσπαστικοῦ πολιτικοῦ λόγου κάθε ἀποχρώσεως. Τοῦ ριζοσπαστικοῦ λόγου τῆς τεκμηριώσεως καί τῆς πράξεως ὅμως, ὄχι τῆς θεωρίας καί τῶν συνθημάτων. Χωρίς ἄκρα καί ἀκρότητες.
Ἡ Ἰταλίδα Πρωθυπουργός Τζώρτζια Μελόνι ἄλλαξε τό κόμμα της, ἀλλά δέν ἄλλαξε τήν χώρα της. Συμβιβάστηκε μέ τά τζάκια καί δείλιασε νά τήν ἀλλάξει. Καί αὐτός εἶναι ὁ μεγαλύτερος ἐφιάλτης της. Τίποτε τό χειρότερο ἀπό ἕναν ἀντισυστημικό πολιτικό πού ἔγινε συστηματικότατος. Ὅσοι λοιπόν χαίρονται καί νομίζουν ὅτι ἔχασε ὁ ἀγροῖκος Τράμπ ἐπειδή δέν ἔχει τρόπους, ἐξύβριζε τούς πάντες, ἀποφάσιζε αὐταρχικά μόνος καί εἶχε τσακωθεῖ μέ τήν ἀλήθεια, χάνουν τό δάσος.
Ὁ Τράμπ ἔχασε γιατί πρόδωσε τά λαϊκά στρώματα, ἐνῷ αὔξησε κατά πολλές δεκάδες ἑκατομμύρια τήν ἀξία τῆς περιουσίας του. Δέν ἔχασε ἐπειδή εἶναι ἀκροδεξιός. Ἔχασε γιατί ἀπέτυχε νά πείσει ὅτι νοιάζεται γιά τό πολιτικό «ποίμνιό» του καί γιατί πλήγωσε τά εὐρέα λαϊκά στρώματα πού τό 2024 «πιάστηκαν» χέρι-χέρι γιά νά ἀκουμπήσουν πάνω του. Ἡ Δημοκρατία εἶναι ἕνα πολίτευμα γιά τήν πειθώ λοιπόν. Οἱ λέξεις, οἱ ὕβρεις καί οἱ γκριμάτσες δέν ψηφίζουν. Τά ἀποτελέσματά της «ψηφίζουν». Καί ἔχουν συνέπειες!
Μ.Η.Τ. 232122