Ἡ παρακμή τοῦ συστήματος

Ζοῦμε τήν παρακμή τοῦ πολιτικοῦ μας συστήματος.

Καί τοῦτο ἀποτυπώνεται ἐναργέστατα στίς δημοσκοπήσεις. Ἀρκεῖ νά τίς «διαβάσει» κανείς συνολικά καί ἀπροκατάληπτα. Κάτι πού πράττουν ἐλάχιστοι. Πρῶτα τά κόμματα τίς βλέπουν ἀποσπασματικά καί ἐπιλέγουν νά προβάλλουν τά στοιχεῖα ἐκεῖνα πού ἐξυπηρετοῦν τό πολιτικό τους «ἀφήγημα» (λέξις καί αὐτή! στόν Αἴσωπο τήν βρῆκαν;). Ὁ ἕνας κομπάζει ὅτι διατηρεῖ τήν πρώτη θέση στήν πρόθεση ψήφου. Ὁ ἄλλος ὑπερπροβάλλει τίς διακυμάνσεις, πού εὐκαιριακά ἤ μή τοῦ δίδουν μιά ποσοστιαία μονάδα παραπάνω. Ὁ τρίτος ἐπικεντρώνεται στήν ἀποχή καί τούς ἀναποφασίστους. Καί αὐτές οἱ προσεγγίσεις ὅμως δεῖγμα πολιτικῆς παρακμῆς εἶναι.

• Τοῦ Εὐθ. Π. Πέτρου

Ἄς δοῦμε λοιπόν τήν «μεγάλη εἰκόνα». Πράγματι ἡ Νέα Δημοκρατία εἶναι πρῶτο κόμμα. Τά ποσοστά της ὅμως τείνουν πρός τό ἥμισυ τῆς ἐκλογικῆς δυνάμεως πού εἶχε στίς ἀμέσως προηγούμενες ἐκλογές. Αὐτό καί μόνον εἶναι ἔνδειξις ἀποδοκιμασίας. Ταυτοχρόνως οἱ δημοσκοπήσεις δείχνουν ὅτι βασικές ἐπιλογές τῆς ἡγετικῆς ὁμάδος τοῦ κόμματος εὑρίσκουν ἀντίθετη τήν συντριπτική πλειονότητα τῶν πολιτῶν. Ἀκόμη καί τό βασικό στοιχεῖο τοῦ «ἀφηγήματος» τῆς ΝΔ, πού εἶναι ἡ ἀνάγκη γιά πολιτική σταθερότητα, σταδιακά ξεθωριάζει. Ὅταν λοιπόν ὑπάρχουν τέτοιες διαφωνίες, ἀλλ’ ὅμως τό κόμμα διατηρεῖ τήν πρώτη θέση, τό συμπέρασμα ἐξάγεται ἀβιάστως. Οἱ ἄλλοι, ἡ ἀντιπολίτευσις, εἶναι χειρότεροι. Δέν πείθουν. Συνεπῶς δέν εἶναι νά χαίρεται αὐτός πού διατηρεῖ τήν πρώτη θέση. Διότι στήν συνείδηση τῶν πολιτῶν δέν εἶναι «καλός».

Δέν εἶναι ἐπιτυχημένος. Εἶναι ἁπλῶς ὁ λιγώτερο κακός. Ὅταν λοιπόν οἱ ἐπιλογές τίς ὁποῖες ἔχει ὁ πολίτης περιορίζονται σέ «κακούς» καί «λιγώτερο κακούς», τότε τό σύστημα ἔχει παρακμάσει. Ἀδυνατεῖ νά προσελκύσει ἀξιολόγους ἀνθρώπους νά ἀσχοληθοῦν μέ τά κοινά καί νά ὑπηρετήσουν τόν λαό καί τήν πατρίδα ἀπό τά πάσης φύσεως ἕδρανα τῆς πολιτικῆς.

Ἄν ὑπῆρχαν πράγματι ἐλεγκτικές διαδικασίες (checks and balances) πού οὔτε μέ τίς προτάσεις ἀναθεωρήσεως εἰσάγονται, θά ἔπρεπε ἤδη νά εἶχαν λάβει την ἄγουσα πρός τήν ἔξοδο ὅλοι οἱ σήμερα πολιτευόμενοι, προκειμένου νά διασωθεῖ τό πολίτευμα. Ἄν ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας εἶχε ρυθμιστικές ἁρμοδιότητες καί ὑποστηριζόταν ἀπό ἕνα Συμβούλιο τῆς Δημοκρατίας, θά μποροῦσε νά κάνει κάτι. Ὄχι βέβαια νά ἀπολύσει ἕναν ἐκλεγμένο Πρωθυπουργό. Ποιός Πρωθυπουργός καί ποιός πολιτικός ἀρχηγός ὅμως θά ἄντεχε νά παραμείνει στήν θέση του μετά ἀπό μιά δήλωση ἀποδοκιμασίας ἐκ μέρους μιᾶς διακομματικῆς δημογεροντίας ἀνθρώπων πού ἔχουν ὁλοκληρώσει τήν πολιτική τους πορεία; Γιατί κάπως ἔτσι εἶχε προβλεφθεῖ ἡ συγκρότησις τοῦ Συμβουλίου τῆς Δημοκρατίας ἀπό τό Σύνταγμα τοῦ 1975.

Μιά στοιχειώδης αἴσθησις αὐτοσυντηρήσεως πάντως θά ἐπέβαλλε στά κόμματα νά ἐκμεταλλευθοῦν τήν τρέχουσα συγκυρία τῆς ἀναθεωρήσεως τοῦ Συντάγματος γιά νά δώσουν στούς πολῖτες ἕνα μήνυμα πραγματικῆς ἀνανεώσεως. Νά δείξουν ὅτι συμμερίζονται τίς ἀγωνίες καί τούς προβληματισμούς τους καί ὅτι ἔχουν εἰλικρινῆ διάθεση νά βελτιώσουν τά πράγματα. Μιά καλή ἀρχή θά ἦταν ἡ ἀποκατάστασις τῶν ρυθμιστικῶν ἁρμοδιοτήτων τοῦ Προέδρου τῆς Δημοκρατίας. Δέν βλέπουμε τέτοια πρόθεση ἀπό καμμία πλευρά. Ἀκόμη θά μποροῦσε νά προταθεῖ ἡ πιστή τήρησις τοῦ χρονοδιαγράμματος τῆς τετραετίας γιά τήν διενέργεια βουλευτικῶν ἐκλογῶν. Ἐδῶ ἡ πρότασις τῆς ΝΔ κινεῖται πρός τήν ἀντίθετη ἀκριβῶς κατεύθυνση. Εἶναι ἀλήθεια ὅτι ἡ ἐπίκλησις σοβαροῦ ἐθνικοῦ θέματος γιά τήν διάλυση τῆς Βουλῆς εἶναι ὑποκριτική, ὅπως ὀρθά ἐπεσήμανε ὁ εἰσηγητής κ. Συλιανίδης. Ὅμως δέν εἶναι λύσις ἡ κατάργησις αὐτῆς τῆς ἔστω προσχηματικῆς διαδικασίας πού προτείνεται. Θά περιμέναμε θεσμική θωράκιση τῆς διαδικασίας ἤ ἀκόμη καί ἀπαγόρευση διεξαγωγῆς προώρων ἐκλογῶν εἰ μή μόνον σέ περίπτωση ἀπωλείας τῆς δεδηλωμένης ἀπό τήν Κυβέρνηση.

Δέν θά σχολιάσουμε περισσότερο τήν πρόταση γιά βουλευτές ἡλικίας 21 ἐτῶν, τήν ὁποία ἐπαρκῶς διεξῆλθε χθές ἡ «Ἑστία». Θά μείνουμε μόνον στήν πρόταση τοῦ βουλευτοῦ Τάσου Δημοσχάκη γιά ψυχοτεχνικά τέστ σέ αὐτούς πού θά θέλουν στό μέλλον νά εἶναι ὑποψήφιοι βουλευτές. Κάποιος βεβαίως θά μποροῦσε νά σχολιάσει ὅτι ὁ κ. Δημοσχάκης ὁμιλεῖ ἐκ τοῦ ἀσφαλοῦς, καθώς ὁ ἴδιος, ὡς ἀξιωματικός τῆς Ἑλληνικῆς Ἀστυνομίας, πέρασε ἀπό τέτοια τέστ προκειμένου νά εἰσαχθεῖ στήν ἀντίστοιχη παραγωγική σχολή καί μᾶλλον μέ ἐπιτυχία, καθώς ἀνεδείχθη στό ἀνώτατο ἀξίωμα τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ἀστυνομίας. Ἀσφαλῶς μιά τέτοια πρότασις σηκώνει πολύ συζήτηση καί δέν θά βιαζόμασταν νά τήν υἱοθετήσουμε. Στεκόμαστε ὅμως στό γεγονός ὅτι δέν ἔγινε ἀπό κάποιον τυχαῖο, οὔτε ἀπό κάποιον ἐπαγγελματία πολιτικό, ἀλλά ἀπό ἕναν ἄνθρωπο ὁ ὁποῖος κατέγραψε μιάν ἐπιτυχημένη σταδιοδρομία καί καταξιώθηκε στόν ἐπαγγελματικό του χῶρο πρίν πολιτευθεῖ καί ἐκλεγεῖ βουλευτής. Θά θέλαμε νά βλέπαμε περισσότερους τέτοιους ἀνθρώπους στό Κοινοβούλιο. Ἡ παρουσία τους θά λειτουργοῦσε εὐεργετικά γιά τό σύστημα.