Ἡ γεωπολιτική ἀστάθεια ἀπειλεῖ τήν ἑλληνική οἰκονομία

Πιό χαμηλές πτήσεις θά πραγματοποιήσει ἡ ἑλληνική οἰκονομία τό 2024 συμφώνως πρός τό Ἵδρυμα Οἰκονομικῶν καί Βιομηχανικῶν Ἐρευνῶν πού ἐκτιμᾶ ὅτι ἡ ἀνάπτυξις θά τρέξει μέ ρυθμό 2,1% ἔναντι τοῦ 2,4% πού ἦταν ἡ προηγουμένη του πρόβλεψις.

Ἡ ἐπιβράδυνσις τῆς οἰκονομίας τῆς Ευρωζώνης, ἡ σταδιακή ἀποκλιμάκωσις τοῦ πληθωρισμοῦ καί τῶν ἐπιτοκίων, ἡ γεωπολιτική ἀστάθεια, τά δημοσιονομικά μεγέθη καί ἡ ἐκτέλεσις τοῦ ἀναθεωρημένου Σχεδίου Ἀνακάμψεως καί Ἀνθεκτικότητος, εἶναι πλέον καθοριστικοί παράγοντες τῆς εξελίξεως τοῦ ΑΕΠ τό 2024.Το μεγάλο στοίχημα γιά τήν ἑλληνική οἰκονομία παραμένει ἡ αὔξησις τῶν ἐπενδύσεων, μέ τό ΙΟΒΕ νά ἐκτιμᾶ ὅτι θά αὐξηθοῦν ἐφέτος 7,8% (ἀπό 10,8% πρίν), ἐνῶ ὁ πληθωρισμός θά διαμορφωθεῖ στό 3%.

Οἱ σημαντικότεροι κίνδυνοι πού ἀπειλοῦν τήν ἀνάπτυξη εἶναι:

• Περαιτέρω γεωπολιτική ἀστάθεια καί οἰκονομική ἀβεβαιότης σέ περιφερειακό καί διεθνές ἐπίπεδο (πόλεμος στήν Οὐκρανία, Μέση Ἀνατολή, ἐκλογές στίς ΗΠΑ, στό Εὐρωπαϊκό Κοινοβούλιο).

• Πιό ἀργή μείωσις τῶν ἐπιτοκίων στήν Εὐρώπη τό 2024, εἰδικῶς σέ ἐναλλακτικό σενάριο μεγάλης αὐξήσεως τῶν διεθνῶν τιμῶν ἐνεργείας.

• Ὑψηλό ἔλλειμμα στό ἐξωτερικό ἰσοζύγιο, μέ διαρθρωτικά χαρακτηριστικά.

• Ἀγορά ἐργασίας: Βραδύτερη ἀποκλιμάκωσις τοῦ ποσοστοῦ ἀνεργίας, μεταξύ ἄλλων λόγω ὑψηλῆς διαρθρωτικῆς ἀνεργίας.

• Σταδιακῶς σφιχτότεροι δημοσιονομικοί στόχοι. Παραμένει στενή ἡ φορολογική βάσις στήν Ἑλλάδα.

• Ἀπώλεια ἀνταγωνιστικότητος λόγω ὑψηλότερου τοῦ μέσου ὅρου τῆς Εὐρωζώνης πληθωρισμοῦ μετά τά μέσα τοῦ 2023. Ἐπίμονος πληθωρισμός σέ ἀγαθά πρώτης ἀνάγκης, ὅπως τρόφιμα, ὑψηλότερος ἀπό τόν μ.ὅ. τῆς ΕΖ τό 2024.

• Ὑψηλό επιτοκιακό spread δανείων-καταθέσεων καί συστηματικῶς ἀρνητικός ρυθμός ἀποταμιεύσεως τῶν νοικοκυριῶν.

• Κίνδυνος γιά νέα ἔξαρση ληξιπροθέσμων ὀφειλῶν καί ΜΕΔ, λόγω ἀνόδου ἐπιτοκίων καί κόστους διαβιώσεως. Ἐμπόδιο στήν ἀνακατανομή τῶν πόρων τά κόκκινα δάνεια ἐντός καί ἐκτός τραπεζικῶν ἰσολογισμῶν.

• Μεῖγμα ἐπενδύσεων: Ἐπενδύσεις σέ κατοικίες/κατασκευές καί μεταφορικό ἐξοπλισμό, μείωσις στούς ἄλλους τομεῖς.

Ὅπως εἶπε ὁ γενικός διευθυντής τοῦ ΙΟΒΕ, Νῖκος Βέττας, ἡ τρέχουσα τάσις τῆς ἑλληνικῆς οἰκονομίας παραμένει θετικότερη ἀπό τίς περισσότερες εὐρωπαϊκές χῶρες. Τό ἐρώτημα εἶναι τό κατά πόσον μπορεῖ αὐτή ἡ τάσις νά ἀντέξει τίς συνθῆκες τῆς παγκοσμίου οἰκονομίας. Στά θετικά σημεῖα περιλαμβάνονται τό μειούμενο κόστος χρηματοδοτήσεως τῆς χώρας (spread) καί ὁ τουρισμός, πού, συμφώνως μέ τίς σημερινές τάσεις καί τούς προδρόμους δεῖκτες, θά συνεχίσει νά συνεισφέρει σημαντικά στήν οἰκονομία. Ἀκόμη, τό ἐπιχειρηματικό κλῖμα βελτιώνεται, ἐνῶ οἱ δημοσιονομικές ἐπιδόσεις ὑπερβαίνουν τούς στόχους. «Καί βέβαια ὑπάρχει ἡ εὐκαιρία ἀπό τό ἀναθεωρημένο Ταμεῖο Ἀνάκαμψης στό πεδίο τῶν ἐπενδύσεων καί μεταρρυθμίσεων», εἶπε ὁ κ. Βέττας. Ὑπάρχουν ἀνοιχτά σημαντικά ζητήματα ἀπό τό διεθνές περιβάλλον καί κυρίως οἱ γεωπολιτικές καί πολεμικές ἐντάσεις χωρίς ὁρατό ὁδικό χάρτη ἀποκλιμακώσεως καί ἐπιλύσεως. Ὑπό δοκιμασίαν εὑρίσκεται καί ἡ ἀνθεκτικότης τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἑνώσεως καί ὑπό αὐτό τό πλαίσιο ὁ συνδυασμός πολιτικῶν πού θά ἀντιμετωπίζουν καί δέν θά μεταθέτουν τά προβλήματα εἶναι κρίσιμος.