Θά ἔχει δουλειά ὁ ἱστορικός τοῦ μέλλοντος

Τό 1985 μοῦ τηλεφώνησε ὁ Κώστας Σημίτης.

Εἶχε μόλις ἐκλεγεῖ βουλευτής Πειραιῶς (μέ τήν λίστα) τοῦ ΠΑΣΟΚ. Συναντηθήκαμε στό Κολωνάκι. Μοῦ εἶπε ὅτι παρακολουθοῦσε τά δημοσιεύματά μου στήν «Καθημερινή» καί μοῦ ζήτησε –ἄν θά δεχόμουν– νά τά λέμε μία φορά τόν μῆνα. Πράγματι, μέχρι πού ἔγινε πρωθυπουργός, εἴχαμε τακτικές συναντήσεις. Μέ ρωτοῦσε γιά τά προβλήματα τοῦ Πειραιᾶ, ζητοῦσε νά μάθει τί ἀπασχολοῦσε τόν κόσμο καί τίς ἐπιχειρήσεις τῆς πόλεως. Καί πάντα κατέγραφε ὅσα λέγαμε σέ ἕνα σημειωματάριο.

Ἦταν εὐγενής, ἤρεμος καί κάπως ἀπόμακρος, παρά τήν φιλική διάθεση πού ἔδειχνε. Μέ εἶχε ἐντυπωσιάσει ὅταν, στήν πρώτη του ὁμιλία-γνωριμία μέ τήν Νομαρχιακή τοῦ ΠΑΣΟΚ στόν Πειραιᾶ, πρίν ἀρχίσει, εὐχαρίστησε ἀπό μικροφώνου τόν παριστάμενο ἀναπληρωτή γραμματέα Στέλιο Γαϊτανάρο λέγοντας «τόν εὐχαριστῶ πού μέ βοήθησε νά γράψουμε μαζί αὐτή τήν ὁμιλία.» Δέν τό ἀκοῦς εὔκολα αὐτό ἀπό κάποιον πολιτικό, καί ἦταν δεῖγμα εὐγένειας καί πολιτικῆς εὐθύτητας.

Βεβαίως, οὐδείς μπορεῖ νά λησμονήσει ὅσα ἄσχημα συνέβησαν κατά τήν διάρκεια τῆς δεύτερης θητείας του. Θέλω νά πιστεύω ὅτι δέν γνώριζε τά πάντα, πού γίνονταν τότε ἀπό συγκεκριμένα στελέχη, ἀλλά δέν ἔκανε τίποτε γιά νά ἀποτρέψει ἐκεῖνα πού γνώριζε.

Θά ἤθελα νά ἀπορρίψω τόν ὅρο «ἐκσυγχρονισμός», τόν ὁποῖο καθιέρωσε τό ΠΑΣΟΚ γιά τήν «περίοδο Σημίτη». Θά τοῦ πιστωθεῖ, φυσικά, ἡ εἴσοδος τῆς χώρας στήν ΟΝΕ, ἀλλά θά πρέπει νά ἐπισημανθεῖ ὅτι οἱ ὅροι ἦσαν ἐπαχθεῖς καί ὅτι ἡ χώρα δέν ἦταν ἀκόμη ἕτοιμη γιά ἕνα τόσο μεγάλο καί σημαντικό ἅλμα. Ἔγιναν ἐπίσης, ἐπί θητείας του, μεγάλα καί σημαντικά ἔργα. Ἡ γέφυρα Ρίου-Ἀντιρρίου, τό νέο ἀεροδρόμιο.

Ὡς πρωθυπουργό, τόν εἶδα κάποιες φορές στό Μέγαρο Μαξίμου, πάντα γιά τά θέματα τοῦ Πειραιᾶ καί τῆς Ναυτιλίας, τήν ὁποία οὐδέποτε εἶδε μέ καλό μάτι. Ἀπόδειξη ὅτι καθ’ ὅλη τήν διάρκεια τῆς θητείας του στήν πρωθυπουργία, δέν παρέστη οὔτε μία φορά στά ἐγκαίνια ἤ τήν δεξίωση τῶν «Ποσειδωνίων». Μάλιστα, μιά βραδυά ἐγκαινίων τῆς μεγαλύτερης ναυτιλιακῆς ἐκθέσεως στόν κόσμο, πού τότε φιλοξενεῖτο στόν Πειραιᾶ, προτίμησε νά παραστεῖ καί νά ὁμιλήσει σέ μιά συγκέντρωση «οἰκολογικῆς φύσεως» κάπου στό Γκάζι, προκαλῶντας θυμηδία στούς ναυτιλιακούς κύκλους.

Θυμᾶμαι ἐπίσης ὅτι στήν ὑπόθεση τοῦ ναυαγίου τοῦ «Ἐξπρές Σαμίνα» τηλεφώνησε ὁ ἴδιος στόν φίλο καί συνεργάτη του Χρῆστο Ροκόφυλλο, ὁ ὁποῖος ἐκείνη τήν στιγμή ἔφθανε στά γραφεῖα τοῦ Παντελῆ Σφηνιᾶ γιά νά ἀναλάβει τήν ὑπόθεση τοῦ ναυαγίου καί τοῦ εἶπε «νά φύγει ἀμέσως ἀπό ἐκεῖ», ἀδειάζοντας στήν οὐσία ἕναν ἄνθρωπο (τόν Σφηνιᾶ), ὁ ὁποῖος εἶχε μέ κάθε τρόπο ἐνισχύσει τό ΠΑΣΟΚ καί τόν «ἐκσυγχρονισμό».

Βεβαίως, θά τοῦ πιστωθεῖ ὅτι ἐπί τῆς δικῆς του θητείας\τό ΠΑΣΟκ ξέφυγε ἀπό τό τριτοκοσμικό μοντέλο στό ὁποῖο ἔδειχνε ὅτι προσαρμοζόταν. Ὁ Κ. Σημίτης ἦταν κοντά στήν Εὐρωπαϊκή Ἕνωση καί πολύ στενά συνδεδεμένος μέ τήν Γερμανία καί τό γερμανικό μοντέλο. Θά τοῦ πιστωθεῖ ἐπίσης καί ἡ ἔνταξη τῆς Κύπρου στήν Εὐρωπαϊκή Ἕνωση, μέ τήν σωστή κίνηση τῆς χρησιμοποιήσεως τοῦ Γιάννου Κρανιδιώτη στό Ὑπουργεῖο τῶν Ἐξωτερικῶν.

Βεβαίως, χρεώνεται τήν ἱστορία τοῦ Χρηματιστηρίου, τό φιάσκο στά Ἴμια καί κάποια ἄλλα «ἁμαρτήματα», τά ὁποῖα ὁ ἱστορικός τοῦ μέλλοντος θά μετρήσει καί θά ζυγίσει ἀναλόγως…