ΕΤΟΣ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΕΩΣ 1876
Κυριακή 8 Φεβρουαρίου 2026

Οἱ σύγχρονοι «κατεδαφιστές» καί ἡ θεία μνήμη…

Ἀπό παιδί ἔνοιωθα ἀντιπάθεια πρός ἐκείνους οἱ ὁποῖοι εἰδικεύονταν στίς κατεδαφίσεις.

Στήν δεκαετία τοῦ ΄60 καί τοῦ ΄70, τότε πού οἱ ἑλληνικές πόλεις παραδόθηκαν στόν οἶστρο τῆς «ἀντιπαροχῆς», ὑπῆρχαν κάποιες ἑταιρεῖες εἰδικές στίς κατεδαφίσεις! Πολλές, μάλιστα, διαφημίζονταν στίς ἐφημερίδες ἀλλά καί διένεμαν «φέιγ-βολάν» γιά νά τούς προτιμήσουν οἱ ὑποψήφιοι πελάτες..

Εἴχαμε καί στήν γειτονιά μας μιά «Μάνδρα ὑλικῶν οἰκοδομῶν», ἡ ὁποία ἀνῆκε σέ μιά οἰκογένεια. Ἄξια παιδιά, δουλευταράδες, ἀλλά εἰδικοί στίς κατεδαφίσεις. «Ἄν εἶχαν σπουδάσει, ἄν εἶχαν ἐπιστημονική κατάρτιση, δέν θά κατεδάφιζαν κομψοτεχνήματα γιά νά ὑψώσουν αὐτά τά ἀπαίσια κτίσματα» ἔλεγε ὁ πατέρας μας, ἀλλά τά «Ὑλικά οἰκοδομῶν» ἔγιναν γρήγορα «Οἰκοδομικαί ἐπιχειρήσεις» καί γέμισαν τήν Κοκκινιά πολυκατοικίες! Τήν ἴδια ἀντιπάθεια αἰσθάνομαι σήμερα γιά τούς «κατεδαφιστές», τούς πιστούς τῆς λεγόμενης «γουόκ κουλτούρας», οἱ ὁποῖοι -ἀπαίδευτοι καί περίεργοι συναισθηματικά οἱ περισσότεροι- νομίζουν ὅτι μποροῦν νά κατεδαφίσουν τά δημιουργήματα τῶν περασμένων χρόνων, στόν βωμό τῆς ἀνιστόρητης καί δίχως βάση «ἰσότητας» καί τοῦ ἀνερμάτιστου «δικαιωματισμοῦ» πού διαλύει, ἀργά ἀλλά σταθερά τίς κοινωνίες οἱ ὁποῖες χρειάστηκαν αἰῶνες γιά νά ἀποκτήσουν κανόνες καί χαρακτηριστικά.

Πρόσφατος στόχος τῶν «δικαιωματιστῶν» ὁ Μ. Καραγάτσης, ἕνας ἀπό τούς ἐξαίρετους συγγραφεῖς, ὁ ἄνθρωπος πού μᾶς χάρισε ἔργα σπουδαῖα, πού μέ τόν «Συνταγματάρχη Λιάπκιν», τό «10», τήν «Μεγάλη χίμαιρα» μᾶς κράτησε συντροφιά σέ χρόνια δύσκολα, τότε πού διαμορφώναμε ἄποψη καί χαρακτῆρα, τότε πού πέφταμε μέ ὁρμή στό κολυμβητήριο τῆς γλώσσας καί ἀκροβατούσαμε ἀπό Παπαδιαμάντη μέχρι Τζών Στάιμπεκ. Βιβλιομανία μιᾶς ἐποχῆς πού τό πνεῦμα χρειαζόταν καλλιέργεια, πού τό σχολεῖο προσέφερε εὐκαιρίες, καθώς ὑπῆρχαν καθηγητές ἀφιερωμένοι στό λειτούργημά τους καί τά «Νέα Ἑλληνικά» ἦταν τό μάθημα πού ἄνοιγε τούς ὁρίζοντες τῆς σκέψεως σέ ἐμᾶς, πού εἴχαμε προτιμήσει τό «Κλασσικό» τμῆμα…

Ὅταν ἔπεσε στά χέρια μου -στά δεκαπέντε- ὁ «Λιάπκιν», τόν εἶχα μαζί μου ὅλο τό καλοκαίρι. Μελέτησα τήν πλοκή, τήν γραφή, τήν δομή τῶν προτάσεων καί τήν δύναμη τῶν λέξεων.

Ὁ συγγραφέας «μοῦ ἔλεγε πολλά», χωρίς νά μπορῶ νά προσδιορίσω ποιό ἦταν ἀκριβῶς τό στοιχεῖο πού μέ εἶχε συγκινήσει. Ἀργότερα, ὅταν συζητήσαμε τό θέμα μέ τόν βιβλιοφάγο πατέρα μου, μοῦ ἐξήγησε ὅτι ὁ Μ. Καραγάτσης διέθετε «διεισδυτικότητα», τήν ὁποία δέν ἀποκτᾶ κανείς καθ’ ὁδόν, ἀλλά εἶναι συστατικό πού βρίσκεται «στό αἷμα»…

Φυσικά, δέν θά κάνουμε ἐδῶ ἀνάλυση τοῦ ἔργου τοῦ Μ. Καραγάτση. Ἀλλά μποροῦμε νά ἀποπειραθοῦμε μιάν ἀνάλυση τοῦ τρόπου σκέψεως ἐτούτων τῶν «κατεδαφιστῶν», οἱ ὁποῖοι προσπαθοῦν (μέ τήν ἀνοχή τῶν κρατούντων, βεβαίως, πού ἔχουν καταστήσει τό «ξεσάλωμα» τρόπο καθημερινῆς συμπεροφορᾶς) νά γκρεμίσουν ὅ,τι μέ κόπο, στερήσεις καί ἀντιξοότητες κτίσθηκε ἀπό τότε πού ὑπῆρξε ἑλληνική γλῶσσα.

Διότι ἄν ἐπικρατήσουν αὐτές οἱ ἀκραῖες καί ἀστήρικτες ἀπόψεις, θά κριθοῦν ἐξοβελιστέοι καί οἱ ἀρχαῖοι τραγικοί καί ὁ Ἀριστοφάνης, ἀλλά καί οἱ κλασσικοί ἱστορικοί, οἱ ὁποῖοι ἀναφέρονται σχεδόν ἀποκλειστικῶς σέ δραστηριότητες ἀνδρῶν καί «ὑποβαθμίζουν» τό γυναικεῖο φῦλο!

Ὁ Μ. Καραγάτσης, εἶναι ἡ ἀρχή. Νά δεῖτε ὅτι οἱ «κορρεκτίλες» θά ἐπιχειρήσουν -ὅσο οἱ κρατοῦντες τούς ἐνθαρρύνουν μέ τήν στάση τους- νά «βάλουν χέρι» καί σέ πολλούς ἄλλους.

«Ἔτσι εἶναι οἱ ζωντανοί. Ἔχουν τό βάσανο τῆς μνήμης, θυμοῦνται…» ἔγραψε ὁ Μ. Καραγάτσης στήν «Μεγάλη χίμαιρα».

Καί ἐμεῖς, οἱ πολλοί, «εἴμαστε ἀκόμη ζωντανοί». Καί θυμόμαστε…

Απόψεις

Στο εικαστικό σύμπαν της Λεώνης Γιαγδζόγλου

Εφημερίς Εστία
Με επίκεντρο την παιδική φαντασία και τη διαρκή αλλαγή, η νέα έκθεση της Λεώνης Γιαγδζόγλου εξερευνά τη σχέση της ύλης με τη μνήμη, μέσα από έργα που αρνούνται να παραμείνουν στατικά ή να ενταχθούν σε μία μόνο κατηγορία.

«Σπάει» τό ἀπόστημα τῆς διαφθορᾶς

Εφημερίς Εστία
Ξηλώνεται τό πουλόβερ τοῦ κυβερνητικοῦ συνδικαλισμοῦ τῆς ΓΣΕΕ πού, ἀντί νά μάχεται γιά τόν κόσμο τῆς ἐργασίας, αὐξάνει τίς τραπεζικές του καταθέσεις μέσῳ ΙΕΚ – Ἀποκαλύπτεται ἡ διάβρωσις στίς Ἔνοπλες Δυνάμεις μέ τήν σύλληψη ἀξιωματικοῦ τῆς ΠΑ γιά κατασκοπεία πρός Ἀνατολάς – «Ξεσκεπάζεται» ἡ διαπλοκή κράτους – ἑταιρειῶν δημοσκοπήσεων – 2,5 ἑκατ. σέ ἑταιρεία ἀπό φορέα τοῦ Δημοσίου

«Οὐαί τοῖς ἡττημένοις!»

Εφημερίς Εστία
Καλές οἱ ΗΠΑ καί ἡ Ρωσσία, ἀλλά ἔχω τό δρᾶμα μου καί ἐγώ 

«Κεραυνοί» Λαβρώφ γιά τήν ἀποξένωση τῆς Ἑλλάδος ἀπό τήν Ρωσσία

Εφημερίς Εστία
Δριμεῖα ἐπίθεση ἐξαπέλυσε ὁ ὑπουργός Ἐξωτερικῶν τῆς Ρωσσίας Σεργκέι Λαβρώφ κατά τῆς Ἀθήνας μέ δηλώσεις του, τονίζοντας ὅτι ἡ Ἑλλάς διέκοψε τήν συνεργασία δεκαετιῶν μέ τήν Μόσχα.

Περί πολιτικῆς, ἰσορροπιῶν καί ἀμφισβητήσεων

Δημήτρης Καπράνος
«Μά, τί γίνεται στήν Νέα Δημοκρατία; Γιατί, ἐνῷ παραμένει σταθερά πρώτη, ἡ ἡγεσία της ἀμφισβητεῖται ἐκ τῶν ἔσω;» μέ ρώτησε φίλος, πού ἀγωνιᾶ γιά τήν παράταξη, τήν ὁποία στηρίζει ἀνελλιπῶς ἀπό τήν ἡμέρα τῆς ἱδρύσεώς της.