ΕΤΟΣ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΕΩΣ 1876
Σάββατο 14 Φεβρουαρίου 2026

Ἡ δημογραφία ὡς αἰτία πολέμου

Ὅσο τό πληθυσμιακό χάσμα
μεταξύ Βορρᾶ καί Νότου θά αὐξάνεται
τόσο πιό πολύ ἡ δημογραφία
θά γίνεται εὔκολος συντελεστής συγκρούσεων

ΤΟ 2050, ἤτοι σέ 32 χρόνια, ὁ πλανήτης μας θά ἔχει αἰσίως πάνω ἀπό 9 δισεκατομμύρια κατοίκους, μέ μέσο προσδόκιμο ζωῆς τά 92 χρόνια στίς πλούσιες χῶρες καί τά 70 στίς λιγότερο πλούσιες. Ἰδού ἔτσι μιά πρώτη ἀνισότητα πού δέν στερεῖται σημασίας. Τήν ἴδια περίοδο οἱ δυνητικοί μετανάστες τοῦ πλανήτη μας θά ξεπεράσουν τά 210 ἑκατομμύρια, ἀριθμός πού δείχνει σ’ ὅλο του τό μεγαλεῖο ποιό θά εἶναι τό τεράστιο κῦμα ἀνθρώπων πού θά μετακινοῦνται νόμιμα καί παράνομα. Ἀπό μόνα τους τά πιό πάνω στοιχεῖα δείχνουν τό μέγεθος ἑνός προβλήματος πού σίγουρα θά εἶναι σοβαρή πηγή κρίσεων. Κρίσεις πού θά ἔχουν πολύ σκληρό χαρακτῆρα, σίγουρα δέ θά δημιουργήσουν τά ἀνάλογα οἰκονομικά προβλήματα. Ἡ δέ αὔξηση τοῦ παγκόσμιου πληθυσμοῦ, σύμφωνα μέ τόν ΟΗΕ, εἶναι ἀποκλειστικό φαινόμενο τῶν ἀναπτυσσομένων χωρῶν, χάρη στήν ἀθρόα εἰσαγωγή δυτικῆς ἰατρικῆς τεχνολογίας. Ἡ παιδική θνησιμότητα ἔτσι στίς ἀναπτυσσόμενες χῶρες ἔχει πέσει πολύ χαμηλά, μέ ἀποτέλεσμα τή δημογραφική τους ἀνάπτυξη, ἡ ὁποία ἔχει καί τίς ἀνάλογες οἰκονομικές ἐπιπτώσεις.

Ἀντιστρόφως, ὁ δυτικός κόσμος γνωρίζει πτώση στίς γεννήσεις, μέ θεαματική πτώση τοῦ μέσου ὅρου παιδιῶν ἀνά γυναίκα ἀπό 3 παιδιά στά 1,4 τά τελευταῖα χρονιά. Παράλληλα ὅμως αὐξάνεται τό προσδόκιμο ζωῆς στή Δύση, ὅπου ὁδεύει αἰσίως πρός τά 100 ἔτη τό 2080!!

Ὑπολογίζεσαι ἔτσι ὅτι τό 2030, στόν πλανήτη Γῆ, 5 στούς 10 ἀνθρώπους θά εἶναι Ἀσιᾶτες, 2 Ἀφρικανοί καί Ἄραβες, 2 Ἀμερικάνοι καί Νοτιαμερικανοί καί ἕνας Εὐρωπαῖος. Ἀπό τήν πλευρά τους οἱ οἰκονομικές ἀνισότητες ναί μέν θά ἔχουν ἀμβλυνθεῖ γενικά, πλήν ὅμως θά εἶναι ἔντονες στά ἐνδότερα τῶν διάφορων περιοχῶν. Γιά παράδειγμα, μεταξύ Βόρειας καί Νοτιᾶς Κίνας ἤ Κεντρικῆς καί Βόρειας Ἀφρικῆς. Θά ὑπάρχουν ἔτσι σέ παγκόσμιο ἐπίπεδο σοβαροί θύλακες φτώχειας, μέσα στούς ὁποίους θά ἀναπτύσσονται καί τά ἀνάλογα λαϊκίστικα κινήματα τυφλῆς βίας καί παραλογισμοῦ μέ θρησκευτικό μανδύα. Καί ἀπό τήν ἄποψη αὐτή τά πρῶτα δείγματα γραφῆς εἶναι χαρακτηριστικά καί εὔγλωττα. Ἡ ἀσύμμετρη τρομοκρατική δράση τοῦ Ἰσλάμ ἐπιβεβαιώνει τοῦ λόγου τό ἀσφαλές.
Ὁ ἐπινοητής τῆς πολεμολογίας Γκαστόν Μπουτούλ, εἰδικός στίς ἀναλύσεις καί στήν μελέτη τῶν συρράξεων, θεωροῦσε τόν ὑπερπληθυσμό μία ἀπό τίς βασικότερες αἴτιες τῶν συγκρούσεων καί ἐξηγοῦσε τίς διαβρωτικές κοινωνικές καί οἰκονομικές του ἐπιπτώσεις. Μέ αὐτές τίς τελευταῖες νά εἶναι πηγές ἀναπτύξεως τῆς βίας καί τῆς οἰκονομικῆς καθίζησης πού ὁδηγεῖ στόν παραλογισμό καί τίς δολοφονικές του πρακτικές. Σήμερα λοιπόν ἡ δημογραφία καί ὄχι μόνον μπορεῖ νά γίνει ἰσχυρό ἁπλό στή διάθεση ἀδίστακτων ὁμάδων κακοποιῶν καί βίαιων πολιτικῶν καί νά χρησιμοποιηθεῖ, ὅπως θά ἔλεγε καί ὁ Κλαούζεβιτς, γιά ἄσκηση πολιτικῆς μέ ἄλλα μέσα. Ἤτοι πολεμικά, τρομοκρατικά καί ἐκβιαστικά. Ὑπό αὐτήν τήν ἔννοια ἡ δημογραφική ὑποχώρηση στή χώρα μας εἶναι μιά τάση πού θά πρέπει νά ληφθεῖ πολύ πιό σοβαρά ὑπόψη ἀπό τίς συνήθεις καφενειακές συζητήσεις. Διότι ἀφενός ἡ Ἑλλάδα χάνει πολύτιμο γιά τήν ἀνάπτυξή της ἀνθρωπινό δυναμικό, τήν ἴδια στιγμή ὅμως βλέπει νά αὐξάνονται ἰσλαμικοί πληθυσμοί πού τήν περιβάλλουν. Μέ βάση δέ τήν πιθανή γεωπολιτική συγκυρία αὔριο καί μεθαύριο δέν εἶναι καθόλου βέβαιον ὅτι οἱ πληθυσμοί αὐτοί θά ἔχουν ἀπέναντι στή χώρα μας τά εὐγενέστερα τῶν συναισθημάτων. Ἐπαναλαμβάνουμε γιά ὅσους τό ξεχνοῦν, ὅτι ὁ Ἑλληνισμός ἔχει κάποιους ἀνοικτούς λογαριασμούς μέ ὁρισμένες αὐτοκρατορίες ὅπως γιά παράδειγμα ἡ Ὀθωμανική καί ἡ Περσική. Μπορεῖ δέ ἡ Ἱστορία νά μήν ἐπαναλαμβάνεται πάντα μέ τόν ἴδιο τρόπο, ἀλλά νά ἔρχεται στό προσκήνιο μέ βάση τά δεδομένα μιᾶς νέας ἐποχῆς. Ἔτσι λοιπόν στή σημερινή ἐποχή τῆς ψηφιακῆς τεχνολογίας καί τῆς ταχύτατης διάδοσης ψευδῶν καί συνθημάτων μίσους καί βίας, κανείς δέν γνωρίζει τί θά μποροῦσε αὔριο νά προκύψει γιά τή χώρα. Ἰδιαίτερα δέ ὅταν εἶναι πλέον βέβαιο ὅτι οἱ προσεχεῖς πόλεμοι, κατά τό περιοδικό «Foreign Affairs», θά ἔχουν ἔντονο ψηφιακό καί ἄρα ἰντερνετικό χρῶμα καί θά ἐπιδιώκουν τόν ἔλεγχο τῶν πληροφοριῶν βέβαια ἀλλά καί αὐτόν τῶν μυαλῶν. Δέν εἶναι τυχαῖο τό γεγονός ἔτσι ὅτι οἱ ΗΠΑ ἀπό χρόνια τώρα ἀσχολοῦνται σοβαρά μέ τήν ἀπειλή μίας ἐνορχηστρωμένης ἐπίθεσης ἐναντίον τῶν δικτύων τους μέ στόχον νά ἀποφύγουν ἕνα ἠλεκτρονικό Πέρλ Χάρμπορ.

Στην Ἑλλάδα λοιπόν τί κάνουμε στό ἐπίπεδο αὐτό καί πῶς; Ποιά εἶναι ἡ προετοιμασία μᾶς μπροστά στό ἐνδεχόμενο ἑνός ἠλεκτρονικοῦ πολέμου ἡ ἀκόμα καί κλεφτοπολέμου; Ἰδού μιά σειρά ἀπό ἐρωτήματα τά ὁποῖα συνδυαζόμενα μέ τή δημογραφική παρακμή τῆς χωρᾶς, θά ἔπρεπε κάποιους νά τούς ἀπασχολοῦν λίγο σοβαρότερα ἀπό κάποια προεκλογικά ψίχουλα.

*Ἐπίτιμος Διεθνής Πρόεδρος
Ἕνωσης Εὐρωπαίων Δημοσιογράφων
[email protected]

Απόψεις

Στήν Διεθνῆ Διαιτησία τό Αἰγαῖο καί τά «ἀλληλένδετα ζητήματα»

Εφημερίς Εστία
Πρός συμφωνία Μητσοτάκη καί Ἐρντογάν γιά παραπομπή ὅλων τῶν ἐκκρεμῶν θεμάτων στό Διεθνές Δικαστήριο τό 2027 – Σκάκι γιά τήν Μεσόγειο στό «παλάτι» – Ἐμμονή γιά τήν τουρκική μειονότητα – Ὁ κύριος Μητσοτάκης ἔθεσε τήν ἄρση τοῦ casus belli, ἀλλά ξέχασε τήν Κύπρο καί δέν ἀνεφέρθη στά 12 μίλια – Ὑπογράψαμε ὅσα ἤθελαν στήν Διακήρυξη

Ἡ μείζων παράλειψις

Μανώλης Κοττάκης
Πάντοτε οἱ προσωπικές σχέσεις παίζουν σημαντικό ρόλο στίς διεθνεῖς σχέσεις.

Ντόρα Μπακογιάννη: Ἡ Εὐρώπη πρέπει νά συζητᾶ μέ τήν Ρωσσία

Εφημερίς Εστία
H BOΥΛΕΥΤΗΣ τῆς ΝΔ καί πρώην ὑπουργός Ἐξωτερικῶν Ντόρα Μπακογιάννη τόνισε ὅτι «πρέπει ἀπέναντί της ἡ Ρωσσία νά βρεῖ μιά ἑνωμένη Εὐρώπη, πού ὅμως νά συζητᾶ μέ τήν Μόσχα.

Ὅταν πέφτει «τό ξύλο τῆς ἀρκούδας»…

Δημήτρης Καπράνος
«Τό ξύλο τῆς ἀρκούδας» ἔπεσε, ὡς εἴδαμε, ἐντός τοῦ πολυτελοῦς τουρκικοῦ Κοινοβουλίου, ὅταν προσῆλθαν νά ὁρκισθοῦν οἱ νέοι ὑπουργοί (ἱππουργοί, μᾶλλον) Ἐσωτερικῶν καί Δικαιοσύνης, τούς ὁποίους ἀνεκοίνωσε νύκτωρ, ὁ Ταγίπ Ἐρντογάν.

Σάββατον, 12 Φεβρουαρίου 1966

Πρό 60 ἐτῶν
O ΚΟΣΜΟΣ ΠΛΕΟΝΑΖΟΝ ΥΛΙΚΟΝ