Ξύπνησα νωρίς καί πάτησα τό κουμπί γιά τίς πρωινές εἰδήσεις. Βίτσιο κι αὐτό, νά ἀναζητᾶς ἀκόμη τήν ἐνημέρωση, λές καί σοῦ ἔλειψε ἔστω καί γιά μία στιγμή!
Τυχαῖα πέφτω στήν ΕΡΤ 2, πού φιλοξενεῖ μία ἀπό τίς ἐξαίσιες ἐκεῖνες ἐκπομπές τοῦ ἀλησμόνητου Φρέντυ Γερμανοῦ. Ἀφιέρωμα στόν Γιῶργο Σεφέρη!
Πῶς ἄλλαξαν τά πράγματα καί πόσο ἀπότομα! Πῶς περάσαμε ἀπό τούς ποιητές στήν παραποίηση τῶν πάντων! Πῶς ἀφήσαμε νά ξεφύγει ἀπό τά χέρια μας, ὅπως ὁ ἀφρός τοῦ κύματος, ὅλη ἐτούτη ἡ κληρονομιά!
Κι ὕστερα, κάθισα καί σκέφθηκα ὅτι τό Νόμπελ τοῦ Σεφέρη δέν τό πανηγύρισε κανείς στούς δρόμους, δέν βγῆκαν τά πλήθη μέ τίς σημαῖες στήν Ὁμόνοια καί στόν Λευκό Πύργο.
Μόνος του ἦταν στό σπίτι, μέ τόν Σαββίδη καί μόνο δυό-τρεῖς φίλοι τόν ἐπισκέφθηκαν ὅταν ἔγινε τό νέο γνωστό. «Νομίζω καί ζήλεια» εἶπε ἡ σύντροφός του, ὅταν τήν ρώτησε ὁ Γερμανός «ποιά ἦταν τά συναισθήματα πού ἐπεσήμανε στόν κύκλο τῶν λογοτεχνῶν μετά τήν βράβευση»…
«Μά, τί τούς ἔχω κάνει καί μέ μισοῦν;» ἀναρωτιόταν ὁ ποιητής τῶν πατρίδων μας (Ἑλλάς, Μικρασία, Κύπρος). Τί χρειάζεται νά κάνεις γιά νά σέ φθονοῦν οἱ Ἕλληνες; Νά πετύχεις! Νά διακριθεῖς!
Νά ξεχωρίσεις! Νά ὑπερέχεις! Δέν τό ἀνέχεται αὐτό ἡ μεγάλη μᾶζα τῆς μετριότητας καί τῆς καλοπέρασης! Δέν ἀνέχεται τήν ἐπιτυχία, δέν ἀνέχεται τήν διάκριση!
«Ποιός ἦταν, δηλαδή, ὁ Σεφέρης; Ἐπειδή ἔγραψε μερικά ἀκαταλαβίστικα; Κι ἐγώ, ἅμα θέλω, μπορῶ νά γράψω καλύτερα, ἀλλά δέν ἔχω τά “μέσα” γιά νά μέ πατρονάρουν!» Αὐτό δέν θά ἔλεγε ὁ πάντοτε ἀδικημένος, ὁ πάντοτε ἀποκλεισμένος, ὁ πάντοτε στερημένος μέσος Ἕλληνας; Ἐκεῖνος πού ἔχει ἀναγάγει σέ τρόπο ζωῆς καί σκέψεως τό «νά πεθάνει ἡ κατσίκα τοῦ γείτονα» καί τό «ἄν ἤμουνα ἐγώ, θά ἔβλεπες»; Ἄμ’ ὁ Γερμανός; Ποιός ἦταν, ἄραγε; Δηλαδή τί ἔκανε ὁ Γερμανός γιά νά τόν ἔχουν οἱ σημερινοί ὁδηγό καί ὑπόδειγμα; Δηλαδή ἐπειδή ἦταν εὐγενής, ἐπειδή πήγαινε πάντα διαβασμένος, ἐπειδή πρόσεχε τό ντύσιμό του, στήν στάση του; Ἐπειδή οἱ καλεσμένοι του προσαρμόζονταν στό δικό του ὕφος; Ἐπειδή δέν ἀγκαλιάζονταν καί δέν ἀντήλλασσαν φιλιά ὅπως κάνουν σήμερα οἱ σαχλαμαράκηδες «σελεμπριτάδες»; Σιγά τόν Φρέντυ! Ἄσε δέ πού ἦταν καί …Γερμανός καί μᾶς θυμίζει τόν Σώυμπλε! Καί κυλοῦσε ἡ ἐκπομπή καί εἶχε ὡς μουσική ὑπόκρουση τόν Δημήτρη Φάμπα καί τόν Γεράσιμο Μηλιαρέση, νά παίζουν, σέ διασκευές γιά κλασσική κιθάρα, τίς μελωδίες τοῦ Μίκη, μέ τίς ὁποῖες ἔντυσε τήν ποίηση τοῦ Σεφέρη καί τόν δίδαξε στίς μᾶζες!
Ἀλήθεια, πόσοι ἀπό τούς σημερινούς «παρουσιαστές» τῆς τηλεοράσεως γνωρίζουν τόν Μηλιαρέση καί τόν Φάμπα; Πόσοι ἀπό ὅλους ἐκείνους, πού μπαίνουν καθημερινά στά σπίτια τοῦ κόσμου, ἔχουν καθίσει νά μελετήσουν καί νά ἀντιγράψουν –γιατί ὄχι;– τούς παλιούς μας δασκάλους; Ἔβλεπα τίς εἰκόνες ἀπό τήν κηδεία τοῦ Σεφέρη. Κάπου ἐκεῖ, στήν οὐρά, ἤμασταν κι ἐμεῖς, φοιτητές πιά, μαζί μέ τόν καθηγητή μας ἀπό τό Γυμνάσιο, Νῖκο Εὐθυμίου. Πάνδημη ἡ κηδεία τοῦ ὀδηγητῆ, ἐν μέσῳ τοῦ σκότους. Καί σιωπηλή. Τόσο ἐκκωφαντική σιωπή δέν εἶχα ξανακούσει! Καί δέν ξανάκουσα!
Μ.Η.Τ. 232122