Νέοι εὐνοϊκοί κανόνες γιά τό δημόσιο χρέος

Ἀλλάζει τό Σύμφωνο Σταθερότητος ἡ φόν ντέρ Λάυεν

Βρυξέλλες.– Μετά ἀπό μία μακρά περίοδο διαβουλεύσεων καί ἐντόνου προβληματισμοῦ, οἱ Βρυξέλλες ἀπεφάσισαν νά θέσουν ἐπί τάπητος τό ἐνδεχόμενο ἀναθεωρήσεως τῶν δημοσιονομικῶν κανόνων τῆς ΕΕ, τροποποιώντας τίς διατάξεις γιά τό περίφημο Σύμφωνο Σταθερότητος καί Ἀναπτύξεως. Αὐτό τουλάχιστον ἀναφέρεται σέ ἐσωτερικό ἔγγραφο, πού ἐπικαλοῦνται οἱ «Financial Times» καί κυκλοφορεῖ μεταξύ τῶν Εὐρωπαίων ἀξιωματούχων. Οἱ ἀλλαγές περιλαμβάνουν, μεταξύ ἄλλων, καί εὐνοϊκές ρυθμίσεις γιά τό χρέος γιά τίς πιό ἀδύναμες οἰκονομίες. Συγκεκριμένως, μία ἀπό τίς σημαντικώτερες προτεινόμενες μεταβολές στό ἔγγραφο αὐτό ἀφορᾶ τούς κανόνες γιά τό δημόσιο χρέος, πού προβλέπει τήν εἰσαγωγή «ὀρθολογικῶν καί βιώσιμων στόχων γιά μείωση τοῦ χρέους γιά τίς πλέον εὐάλωτες οἰκονομίες». Πρός τό παρόν, γιά τίς ἐν λόγω χῶρες ἀπαιτεῖται μία μείωσις τοῦ ὑπερβάλλοντος χρέους –μέ στόχο τό 60% τοῦ ΑΕΠ καί μέ ρυθμό μειώσεως κατά ἕνα εἰκοστό ἐτησίως κατά μέσον ὅρο ἐντός μίας τριετίας. Πολλοί ἀξιωματοῦχοι τῶν Βρυξελλῶν ὑποστηρίζουν πώς ὁ ἐν λόγω στόχος εἶναι ἀνέφικτος γιά πολλές κυβερνήσεις, ἰδίως ὅταν οἱ οἰκονομίες ἐπιβραδύνουν, καί ὁ πληθωρισμός εὑρίσκεται σέ χαμηλά ἐπίπεδα.

Ἐν ὀλίγοις, στό ἔγγραφο περιγράφονται οἱ στόχοι τῆς νέας προέδρου τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἐπιτροπῆς Οὔρσουλα φόν ντέρ Λάυεν, γιά νά ἁπλοποιήσει τούς κανόνες τῆς Εὐρωζώνης καί νά ἐμπνεύσει μεγαλύτερη ἐμπιστοσύνη στά κράτη μέλη πού διεκνύουν νά ἀποστασιοποιοῦνται ὅλο καί περισσότερο ἀπό τίς Βρυξέλλες.

Κατά τό περασμένο ἔτος, οἱ Βρυξέλλες ἐδέχθησαν ἐπικρίσεις γιά τόν χαλαρό τρόπο μέ τόν ὁποῖο ἐχειρίσθησαν τό θέμα τοῦ ἰταλικοῦ προϋπολογισμοῦ καί παλαιότερα καί τοῦ γαλλικοῦ, ἐνῶ ἀντιθέτως δέν δείχνουν τήν ἴδια ἐπιείκεια ὅσον ἀφορᾶ τίς ἀποκλίσεις μικροτέρων καί πιό ἀδυνάμων κρατῶν. Τό ζήτημα τῆς εὐελιξίας τῶν δημοσιονομικῶν κανόνων ἔχει γίνει ἀκόμη πιό ἐπίκαιρο καί λόγω τῆς παρούσης οἰκονομικῆς συγκυρίας, μέ τήν ΕΕ νά τρέμει μία νέα κρίση λόγω τῶν πολλῶν μετώπων πού εὑρίσκονται ἐν ἐξελίξει.

Ἡ Γερμανία εὑρίσκεται στά πρόθυρα τῆς ὑφέσεως, ἡ Βρεταννία ἀγωνιᾶ γιά τό ἐνδεχόμενο ἑνός ἀτάκτου Brexit, ἐνῶ ἡ Ἰταλία καί ἡ Ἱσπανία ἔχουν βυθισθεῖ στήν πολιτική ἀβεβαιότητα. Καί ὅλα αὐτά ἐνῶ μαίνεται ὁ ἐμπορικός πόλεμος ΗΠΑ – Κίνας, πού οὐδείς γνωρίζει ποῦ θά καταλήξει καί ποιές θά εἶναι οἱ ἐπιπτώσεις του στήν παγκοσμία οἰκονομία.

Ἐπίσης, ἡ ἀνάγκη γιά ἁπλοποίηση τῶν δημοσιονομικῶν κανόνων πηγάζει καί ἀπό τό γεγονός ὅτι γιά τήν ἑρμηνεία τοῦ Συμφώνου τῆς ΕΕ ὑπάρχει ἕνα ἐγχειρίδιο 108 σελίδων, τό ὁποῖο μέ τήν σειρά του χρειάζεται καί αὐτό ἀποκρυπτογράφηση, καθώς εἶναι ἀρκετά δύσκολο νά κατανοηθεῖ.

Ὑπενθυμίζεται ὅτι ἡ πρώην ὑπουργός Ἀμύνης τῆς Γερμανίας Οὔρσουλα φόν ντέρ Λάυεν ἔχει δηλώσει στό Εὐρωκοινοβούλιο κατά τήν ἀνάληψη τῶν νέων καθηκόντων της «πώς θά χρησιμοποιήσει ὅση εὐελιξία τῆς ἐπιτρέπουν οἱ κανονισμοί» γιά νά προωθήσει τήν ἀνάπτυξη καί τίς ἐπενδύσεις.

Ὡστόσο, ὑπάρχει μία βαθειά ὅσο καί χρόνια διαφωνία ἀνάμεσα στίς κυβερνήσεις τῆς Βορείου Εὐρώπης μέ ἐπί κεφαλῆς τήν Ὁλλανδία, πού ἐξακολουθοῦν νά στηρίζουν τήν λιτότητα καί τόν δοκιμαζόμενο Νότο, πού ζητεῖ μία διακριτική ἐφαρμογή τῶν κριτηρίων τοῦ χρέους γιά τίς πληγεῖσες ἀπό τήν οἰκονομική κρίση οἰκονομίες. Ὅπως γράφουν οἱ «FT», πολλές χῶρες –ὅπως ἡ Ἰταλία μέ ἐπί κεφαλῆς τόν Ματτέο Σαλβίνι– ἔχουν ἐπικρίνει τό Σύμφωνο Σταθερότητος ὑποστηρίζοντας πώς περιορίζει τήν ἐθνική κυριαρχία καί βάζει φρένο στίς ἀναπτυξιακές πολιτικές. Ἀντιθέτως, ὁ ἀπερχόμενος ἀντιπρόεδρος τῆς Κομμισσιόν Βλάντις Ντομπρόβσκις, πού ἐπέβλεπε τήν ἐφαρμογή τοῦ Συμφώνου Σταθερότητος, ἦταν πάντοτε ἀντίθετος στήν χαλάρωσή του, τονίζοντας ἐνδεικτικῶς πώς «ὑπάρχει μία περίπλοκη πολιτική συζήτηση, διότι ὑπάρχουν πολλές διαφορετικές ἀπόψεις», μεταξύ τῶν ὁποίων καί ἐκείνων πού θεωροῦν πώς «ἤδη ἔχει ὑπάρξει πολλή χαλαρότης» στούς εὐρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες.