Ἀναγνωρίζουμε τό νέο ἐδαφικό καθεστώς τῆς Οὐκρανίας μέ μοντέλο Κοσσυφοπεδίου

Πῶς μελετᾶ τό Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν τήν ἐπίλυση τοῦ προβλήματος τῶν χιλιάδων ὁμογενῶν τῆς Μαριουπόλεως – Κίνησις μέ γενικώτερη πολιτική σημασία – Βίζες σέ λευκά χαρτιά μέ βάση τό προηγούμενο τῆς Πρίστινα κατά τήν μεταβατική περίοδο – Ντέ φάκτο ἀναγνώριση ὑπέρ τῆς Ρωσσίας συνιστοῦν τά ἔγγραφα χωρίς τόν ὅρο «Οὐκρανία»

ΕΙΝΑΙ ἀπό τά πλέον πολύπλοκα προβλήματα πού προκύπτουν σήμερα στίς διεθνεῖς σχέσεις. Πῶς μποροῦν νά πάρουν ταξιδιωτικά ἔγγραφα οἱ πολῖτες κατεχομένων ἐδαφῶν, ὅταν τό κράτος στό ὁποῖο προτίθενται νά μεταβοῦν δέν ἀναγνωρίζει τήν κατοχή. Τό ζήτημα αὐτό ἔχει ἀνακύψει ὅσον ἀφορᾶ στά οὐκρανικά ἐδάφη τά ὁποῖα πλέον κατέχονται ἀπό τήν Ρωσσία, ἡ ὁποία μάλιστα τά ἔχει προσαρτήσει στήν ἐπικράτειά της.

Γιά τήν Ἑλλάδα τό μεγαλύτερο πρόβλημα ἐντοπίζεται στήν Μαριούπολη ὅπου κατοικεῖ εὐάριθμη κοινότης Ἑλλήνων. Οἱ τελευταῖοι πού ἀριθμοῦν ἀρκετές χιλιάδες ἔχοντας συγγενεῖς στήν Ἑλλάδα ἐπιθυμοῦν νά ταξιδεύουν γιά νά ἔχουν ἐπαφή μαζί τους.

Ὅμως γιά τήν Ἀθήνα ἡ Μαριούπολις παραμένει μέρος τῆς Οὐκρανίας καί ὡς ἐκ τούτου δέν μπορεῖ νά δεχθεῖ μέχρι νά ἐπιτευχθεῖ συμφωνία νά ταξιδεύουν οἱ ὁμογενεῖς αὐτοί μέ ρωσσικό διαβατήριο. Ἡ λύσις τήν ὁποία μελετᾶ τό Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν εἶναι ἡ ἐφαρμογή μιᾶς μεθοδολογίας, ἀνάλογης μέ αὐτήν πού ἐφηρμόσθη γιά τούς πολῖτες τοῦ Κοσσυφοπεδίου κατά τήν μεταβατική περίοδο πού προηγήθηκε τῆς ἀναγνωρίσεώς του. Θά τούς παρέχεται δηλαδή θεώρησις βίζας ἐπί μεμονωμένου φύλλου ταξιδιωτικοῦ ἐγγράφου, μέ τό ὁποῖο θά μποροῦν νά ταξιδεύουν στήν Ἑλλάδα καί στό ὁποῖο δέν θά ἀναγράφεται ἡ Οὐκρανία ὡς χώρα ἀπό τήν ὁποία θά προέρχονται. Καί μπορεῖ νά εἶναι αὐτή μιά πρᾶξις πού ἀφορᾶ ἕναν ἀριθμό ταξιδιωτῶν, ὡς ἀπόφασις ὅμως τοῦ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν ἔχει εὐρύτερη σημασία. Εἶναι μία ἀναγνώρισις τῶν ἐδαφικῶν δεδομένων πού διεμόρφωσε ὁ πόλεμος.

Ὑπενθυμίζεται ὅτι τό Κοσσυφοπέδιο ἐκήρυξε τό 2008 τήν ἀνεξαρτησία του, τήν ὁποία ἡ Ἑλλάς δέν ἀνεγνώρισε ἀμέσως (ἄν καί 100 περίπου κράτη τό ἔχουν ἀναγνωρίσει) καί ἐξακολουθεῖ νά τό θεωρεῖ αὐτόνομη ἐπαρχία τῆς Σερβίας. Γιά τήν ἄρση τοῦ προβλήματος τῶν ταξιδιῶν πολιτῶν τοῦ Κοσσυφοπεδίου ἐφηηρμόσθη τό μοντέλο τῶν μεμονωμένων φύλλων βίζας, κάτι πού ὅμως εἶχε ἐνοχλήσει τό Βελιγράδι πού θεώρησε ὅτι διά τοῦ τρόπου αὐτοῦ παρέχεται ἀπό τήν Ἀθήνα μιά ἄτυπη ἀναγνώρισις τῆς ἀνεξαρτησίας τοῦ Κοσσυφοπεδίου. Ἀντιστοίχως, καί ὅσον ἀφορᾶ στά κατεχόμενα οὐκρανικά ἐδάφη, ἡ ἐφαρμογή ἑνός μοντέλου Κοσσυφοπεδίου γιά τά ταξιδιωτικά ἔγγραφα συνιστᾶ ἔμμεση ἀναγνώριση τοῦ ἐδαφικοῦ status πού ἔχει διαμορφωθεῖ μετά σχεδόν τέσσερα χρόνια πολέμου. Ἐνῷ ὅμως στήν περίπτωση τοῦ Κοσσυφοπεδίου ἡ ἀπόφασις τῆς Ἑλλάδος εἶχε ἐνοχλήσει μόνον τήν Σερβία, στήν περίπτωση τῆς Μαριουπόλεως δέν θά εἶναι μόνον τό Κίεβο πού μπορεῖ νά ἀντιδράσει.

Οἱ σύμμαχες χῶρες καί πολλοί ἑταῖροι στήν ΕΕ ἤδη ἀνεγνώριζαν τήν ἀνεξαρτησία τοῦ Κοσσυφοπεδίου, ἐνῷ οἱ ἴδιοι σύμμαχοι καί ἑταῖροι μᾶλλον θά ἀντιδράσουν στήν ἔμμεση ἀναγνώριση τοῦ ἐδαφικοῦ status τῶν κατεχομένων τῆς Οὐκρανίας ἀπό τήν Ἑλλάδα, καθώς τοῦτο συνιστᾶ ντέ φάκτο ἀναγνώριση ὑπέρ τῆς Ρωσσίας.

Τήν ἴδια στιγμή, οἱ σχέσεις τῶν Ἀθηνῶν μέ τήν Ρωσσία εἶναι τόσο κακές, πού οὐδόλως θά βελτιωθοῦν ἐξ αἰτίας τῆς ἐμμέσου ἔστω ἀναγνωρίσεως αὐτῆς. Καθώς ὁ Ἕλλην Πρωθυπουργός εἶχε δηλώσει ὅτι θεωρεῖ πώς «εἴμαστε σέ πόλεμο μέ τήν Ρωσσία» –ὅσο ἡ φράσις αὐτή δέν ἀνασκευάζεται, εἶναι πολύ ἀμφίβολο ἄν ἡ Μόσχα θά θεωρήσει θετική ἐνέργεια τήν παροχή ταξιδιωτικῶν ἐγγράφων ἐπί λευκοῦ χάρτου σέ κατοίκους τῆς Μαριουπόλεως.