Μαρία Κάλλας καί Μπετόβεν στά νέα χαρτονομίσματα τοῦ εὐρώ

Σκοπός, νά ἀποτυπώνουν τήν πολιτιστική κληρονομιά τῆς Εὐρώπης

Η Μαρία Κάλλας, μία ἀπό τίς κορυφαῖες μορφές τῆς παγκόσμιας λυρικῆς τέχνης, ἐνδέχεται τά ἑπόμενα ἔτη νά ἀποκτήσει θέση στά νέα χαρτονομίσματα τοῦ εὐρώ, καθώς συγκαταλέγεται στίς προσωπικότητες πού περιλαμβάνονται στά σχέδια τά ὁποῖα προκρίθηκαν ἀπό τήν Εὐρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Πρόκειται γιά τήν πρώτη μεγάλη προσπάθεια ἀνανεώσεως τῆς ἐμφανίσεως τοῦ εὐρωπαϊκοῦ νομίσματος ἀπό τήν κυκλοφορία του τό 2002, μέ στόχο τά νέα χαρτονομίσματα νά ἀποτυπώνουν τήν κοινή πολιτιστική κληρονομιά καί τίς ἀξίες τῶν λαῶν τῆς Εὐρώπης. Παραλλήλως, ἡ ΕΚΤ προέβη σέ διαδικτυακή ψηφοφορία δίδοντας στούς πολῖτες τῆς Εὐρωζώνης τήν δυνατότητα νά ἐκφράσουν τήν προτίμησή τους ἀνάμεσα στίς δέκα προτάσεις πού προκρίθηκαν γιά τήν τελική φάση τῆς ἐπιλογῆς.

Οἱ προτάσεις κινοῦνται γύρω ἀπό δύο θεματικές ἑνότητες, τόν «Εὐρωπαϊκό πολιτισμό» καί τά «Ποτάμια καί πτηνά», ἐπιχειρῶντας νά ἀναδείξουν τόσο τήν διαχρονική πολιτιστική κληρονομιά τῆς ἠπείρου ὅσο καί τόν φυσικό της πλοῦτο. Ἀνάμεσα στίς ἐμβληματικές μορφές πού ἀπεικονίζονται συγκαταλέγονται ἡ Μαρία Κάλλας, ὁ Λούντβιχ βάν Μπετόβεν, ὁ Λεονάρντο ντά Βίντσι καί ἡ Μαρία Σκλοντόφσκα-Κιουρί, προσωπικότητες τῶν ὁποίων ἡ προσφορά ὑπερέβη τά ἐθνικά σύνορα καί ἀπέκτησε παγκόσμια ἀκτινοβολία. Στήν δεύτερη θεματική ξεχωρίζουν εἰκόνες της ἀλκυόνης, τοῦ λευκοῦ πελαργοῦ καί ἄλλων εἰδῶν πού συνδέονται μέ τά ποτάμια οἰκοσυστήματα τῆς Εὐρώπης.

«Τά χαρτονομίσματα εὐρώ εἶναι κάτι περισσότερο ἀπό μέσο πληρωμῆς· ἀποτελοῦν μία ἀπό τίς πιό ἁπτές ἐκφράσεις τῆς Εὐρώπης», ὑπεγράμμισε ἡ πρόεδρος τῆς ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ, ἐπισημαίνοντας ὅτι μέσῳ τῆς ἀνανεώσεως τῶν σχεδίων ἐπιδιώκεται ἡ ἐνίσχυσις τῆς κοινῆς εὐρωπαϊκῆς ταυτότητος. Ἡ νέα αἰσθητική φιλοσοφία ἐγκαταλείπει σταδιακῶς τά ἀρχιτεκτονικά μοτίβα πού κυριάρχησαν ἕως σήμερα καί στρέφεται πρός εἰκόνες περισσότερο οἰκεῖες στούς Εὐρωπαίους πολῖτες, ἀντλῶντας ἔμπνευση ἀπό τήν Ἱστορία, τόν πολιτισμό καί τήν φύση.

Ἡ διαδικασία τῆς ἐπιλογῆς ὑπῆρξε ἰδιαιτέρως ἀπαιτητική. Περισσότεροι ἀπό 1.200 γραφίστες ὑπέβαλαν αἰτήσεις συμμετοχῆς στόν πανευρωπαϊκό διαγωνισμό, ἐνῷ 25 δημιουργοί ἐκλήθησαν νά ἀναπτύξουν ὁλοκληρωμένες προτάσεις. Ἀκολούθησε ἡ ἀξιολόγησις ἀπό ἀνεξάρτητη ἐπιτροπή 21 εἰδικῶν στούς τομεῖς της γραφιστικῆς, τῆς ἐπικοινωνίας, τῆς Ἱστορίας καί τῆς νευροεπιστήμης, ἡ ὁποία κατέληξε στίς δέκα προτάσεις τῆς τελικῆς φάσεως. Παραλλήλως, ἀνεξάρτητη ἑταιρεία ἐρευνῶν θά πραγματοποιήσει δημοσκόπηση σέ ἀντιπροσωπευτικό δεῖγμα πολιτῶν τῆς Εὐρωζώνης, ὥστε νά συνεκτιμηθοῦν οἱ ἀπόψεις τοῦ κοινοῦ.

Ἡ τελική ἀπόφασις τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῆς ΕΚΤ ἀναμένεται στά τέλη τοῦ 2026 καί θά βασιστεῖ σέ συνδυασμό τῆς ἀξιολογήσεως τῶν εἰδικῶν, τῶν ἀποτελεσμάτων τῶν ἐρευνῶν καί τῶν τεχνικῶν προδιαγραφῶν. Μετά τήν ἐπιλογή τοῦ ἐπικρατεστέρου σχεδίου θά ἀκολουθήσουν στάδια δοκιμῶν, ἐπεξεργασίας καί προσαρμογῆς πρίν ἀπό τήν ἔναρξη τῆς παραγωγῆς καί τῆς κυκλοφορίας τῆς νέας σειρᾶς.

Τά σημερινά χαρτονομίσματα δέν πρόκειται νά ἀποσυρθοῦν ἀμέσως οὔτε νά ἀπολέσουν τήν ἀξία τους. Θά συνεχίσουν νά κυκλοφοροῦν παραλλήλως πρός τά νέα γιά ὅσο χρονικό διάστημα κριθεῖ ἀναγκαῖο, διασφαλίζοντας τήν ὁμαλή μετάβαση. Παραλλήλως, ἡ νέα σειρά θά ἐνσωματώνει προηγμένα χαρακτηριστικά ἀσφαλείας γιά τήν ἀποτελεσματικώτερη ἀντιμετώπιση τῆς παραχαράξεως, θά διευκολύνει τόν ἔλεγχο τῆς γνησιότητος καί τήν χρήση ἀπό ἄτομα μέ προβλήματα ὁράσεως, ἐνῷ θά κατασκευάζεται μέ περισσότερο βιώσιμα ὑλικά, συμβάλλοντας στήν μείωση τοῦ περιβαλλοντικοῦ ἀποτυπώματος καί στήν προστασία τοῦ περιβάλλοντος.