Τό μέλλον εἶναι αὔριο πρωί

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΑ δύο φορές ἀπό τό κανάλι τῆς Βουλῆς…

… τήν μία σέ ζωντανή μετάδοση καί τήν ἄλλη σέ μαγνητοσκόπηση στίς ἑπτά τό πρωί τήν ἑπομένη– τήν εἰδική συνεδρίαση τῆς «Ἐπιτροπῆς 2021» γιά τό μέλλον (στήν δεύτερη προβολή «πιάνεις» λεπτομέρειες πού χάνεις στό ζωντανό). Συνεδρίαση κατά τήν ὁποία μίλησαν ὁ Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς Κωνσταντῖνος Τασούλας καί ἡ Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς, παλαιά γνώριμη ἀπό τήν θητεία μου στόν «Ἐλεύθερο Τύπο», Γιάννα Ἀγγελοπούλου. Τό ἐνδιαφέρον εἶναι ὅτι ἡ συνεδρίαση αὐτῆς τῆς Ἐπιτροπῆς ἔγινε στήν αἴθουσα τῆς Γερουσίας τήν περασμένη Δευτέρα, ἀμέσως μετά τήν λήξη τῆς κοινοβουλευτικῆς ἀντιπαράθεσης Μητσοτάκη – Τσίπρα γιά τήν πανδημία. Καί ὅσο νά ’ναι, ἦταν δύσκολο γιά τόν μέσο θεατή νά ἀλλάξει κλῖμα ἀπό τήν μία στιγμή στήν ἄλλη. Καί ἀπό τήν κοκκορομαχία καί τούς προσωπικούς χαρακτηρισμούς μεταξύ ἀρχηγῶν νά βυθιστεῖ σέ ἀναλύσεις γιά τό decarbonization (ἀπανθρακοποίηση πρωτογενοῦς τομέα) καί τό quantum computing.

Καί όμως! Σέ μιά δημόσια ζωή πού καθημερινῶς τρέφεται ἀπό κουτσομπολιά γιά τήν βιτριολίστρια, τήν διαθήκη τοῦ Μίκη καί ἐπαναλαμβανόμενα πρωτοσέλιδα γιά τά ἀναδρομικά, πρέπει κάποια στιγμή νά συζητήσουμε καί γιά τό μέλλον. Γιατί τό μέλλον μοιάζει μακρυνό, ἀλλά μέ τίς ταχύτητες πού κινεῖται ὁ κόσμος τό μέλλον μπορεῖ νά εἶναι καί αὔριο τό πρωί. Ἡ διαχείριση τοῦ ἀπρόοπτου, ὅπως ἀπεκάλεσε ὁ Πρωθυπουργός τίς διαδοχικές κρίσεις, καθίσταται στίς μέρες μας ἴσως ἀκόμη πιό σημαντική καί ἀπό τήν προετοιμασία γιά τήν Ἑλλάδα, εἴκοσι χρόνια μετά. Ὑπό αὐτήν τήν ἔννοια «πιστώνω» καί τήν Γιάννα Ἀγγελοπούλου καί τόν Κυριάκο Μητσοτάκη. Πιστώνω τήν Ἀγγελοπούλου γιατί ἀπό τό μέσον τῆς θητείας της καί ἀφοῦ εἶχε «γυρίσει» μιά φορά ὅλη τήν χώρα, ψαχνόταν γιά τό πῶς ὅλη ἡ δουλειά τῆς Ἐπιτροπῆς πού ἡγήθηκε θά μποροῦσε νά συνεχιστεῖ καί νά ἀποδώσει καρπούς στό μέλλον. Κάναμε αὐτήν τήν συζήτηση μέ τόν στενό συνεργάτη της Θανάση Κανταρτζῆ, πρώην Δήμαρχο Καρδίτσας, ὅταν μέ τήν ἰδιότητα τοῦ Προέδρου τῆς Τοπικῆς Ἐπιτροπῆς 2021 Δήμου Αἴγινας ὑποδέχθηκα τήν Πρόεδρο στό νησί μου, πέρυσι τόν Σεπτέμβριο.

Ἡ Ἀγγελοπούλου ἀφοῦ ἄκουσε τήν κριτική γιά τόν λάθος δρόμο πού πῆγε νά πάρει ἡ Ἐπιτροπή της ἀρχικῶς (ὅταν ἀναθεωρητές μέλη της ἀποπειράθηκαν νά ξαναγράψουν τήν ἱστορία), χωρίς ἐγωισμούς ἄλλαξε ρότα, τό «πῆρε ἀλλιῶς». Καί ἀφοῦ ὑπό τίς περιστάσεις –δέχθηκε πόλεμο– κατάφερε νά φέρει τήν ἀποστολή της εἰς πέρας, τώρα κάνει νέα σχέδια: Ἡ Ἐπιτροπή «Ἑλλάδα 2021» μετασχηματίζεται σέ Φόρουμ «Ἑλλάδα 2040». Μέ θεματικές γιά τήν Δημοκρατία, τήν Ὀρθοδοξία, τήν Οἰκονομία, τούς Θεσμούς κ.λπ. Προκλήσεις πού ὅπως εἶπε ἡ Ἀγγελοπούλου στήν ὁμιλία της –ὄχι τυχαῖα– ἀπαιτοῦν «εὐρεῖες συνεργασίες». Πιστώνω ὅμως καί στόν Πρωθυπουργό τό ἑξῆς: βρίσκει χρόνο, μέσα στήν θύελλα τῆς καθημερινῆς διαχείρισης βουνοῦ προβλημάτων, νά ἀσχολεῖται καί μέ ζητήματα θεωρητικῶς μακρινά. Χωρίς προσδοκία ἄμεσου πολιτικοῦ ὀφέλους. Ὅπως ἡ κατάργηση τῆς ἰδιοκτησίας πού φέρνει ὁ ψηφιακός μετασχηματισμός, ἡ στρατηγική αὐτονομία τῆς ἄμυνας τῆς χώρας (δύο φορές χρησιμοποίησε τόν ὅρο αὐτονομία στήν ὁμιλία του), ἡ αὐτάρκεια τῆς ἀγροτικῆς μας παραγωγῆς στό μέτρο τοῦ ἐφικτοῦ, ἡ μετατροπή τῆς χώρας σέ βιομηχανική ἀπό ὑπηρεσιῶν, ἡ ἐξέλιξη τῶν μέσων δικτύωσης ὡς ἀπειλῆς γιά τήν δημοκρατία (τά χαρακτήρισε «εὐχή καί κατάρα»). Στήν προσεκτικά διατυπωμένη ὁμιλία Μητσοτάκη γιά τό 2040 βρῆκα ἕως καί εἰδήσεις γιά τό παρόν. Ὁμίλησε γιά «ἐπιστροφή στήν δημοσιονομική πειθαρχία» καί γιά προσαρμογή τῆς ἐνεργειακῆς πολιτικῆς του «στίς προσωρινές ἤ στιγμιαῖες ἀσυμμετρίες» –ἐννοοῦσε ὅτι θά ἐπαναλειτουργήσουν τά ἐργοστάσια μέ λιγνίτη γιά νά συγκρατηθοῦν οἱ τιμές τοῦ ρεύματος.

Γιά κάποιους οἱ συζητήσεις γιά τό μέλλον εἶναι ἀδιάφορες, καθῶς κάθε μέρα πού ξυπνᾶς καλεῖσαι νά ἀντιμετωπίσεις ἕνα ἐφιαλτικό παρόν. Ὡστόσο ὁ προβληματισμός γιά τό μέλλον –εἴτε μέ τόν δημόσιο διάλογο, εἴτε μέσῳ τῆς κυβερνητικῆς ὁμάδος Foresight Greece, εἴτε μέσῳ τῆς «Ἐπιτροπῆς 2040»– ἔχει ἕνα πλεονέκτημα: ἰχνηλατώντας τό μέλλον δέν αἰφνιδιάζεσαι ἄν τυχόν καί ἔρθει νωρίτερα. Τελευταῖο ἀλλά ὄχι ἔλασσον: Βλέποντας τήν Ἀγγελοπούλου νά ὁμιλεῖ ἀπό τοῦ βήματος τῆς Γερουσίας καί τόν Πρωθυπουργό νά τήν παρακολουθεῖ κάτω ἀπό τά ἕδρανα, συνεπέρανα τά ἑξῆς: ἡ Πρόεδρος τοῦ 2021 μοιάζει νά ἔμαθε ἀπό τά λάθη της, μερικά ἀπό τά ὁποῖα τῆς ἐπισημάναμε καί ἐμεῖς μέ δηκτικότητα ἀπό αὐτήν ἐδῶ τήν θέση. Καί πείσμων ὅπως εἶναι ἡ Ἀγγελοπούλου, δείχνει ὅτι ἦρθε αὐτήν τήν φορά γιά νά μείνει. Τό «πῶς», ἡ ἴδια ἡ ζωή θά τό δείξει.