ΕΤΟΣ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΕΩΣ 1876
Παρασκευή 20 Νοεμβρίου 2026

Ὅσοι μιλοῦν, καλύτερα πρῶτα νά διαβάζουν…

Δέν ἔχουν βαρεθεῖ, κάθε χρόνο, νά ἀναμασοῦν «τά ἴδια καί τά ἴδια» γιά τά γεγονότα τοῦ Πολυτεχνείου;

Τά πράγματα εἶναι ἁπλᾶ καί ξεκάθαρα.

Φυσικά καί ὑπῆρξαν νεκροί. Φυσικά καί ὑπῆρξαν θύματα. Ὅσοι παρακολουθήσαμε ἀπό κοντά τά γεγονότα, ὅσοι εἴχαμε τήν εὐκαιρία νά μιλήσουμε μέ τόν εἰσαγγελέα Τσεβᾶ (μιλοῦσε ἁπλᾶ καί ἀπολύτως κατανοητά) γνωρίζουμε ὅτι ἡ δική του (εἰλικρινής καί ἀκηδεμόνευτη) ἔρευνα δέν ἐντόπισε θύματα ἐντός τοῦ Ἱδρύματος.

Ἐντόπισε ὅμως σαράντα θύματα ἀπό σφαῖρες μέσα στό διήμερο 17-18 Νοεμβρίου καί ἄφησε νά ἐννοηθεῖ ὅτι ἐνδεχομένως νά ὑπῆρξαν καί ἄλλα θύματα, τά ὁποῖα δέν μπόρεσε νά ἐντοπίσει, Πιθανόν νά μήν δηλώθηκαν ὡς θύματα, γιά διαφόρους λόγους.

Ἐκεῖνοι πού σήμερα ἀσχολοῦνται –καί μιλοῦν– γιά τό Πολυτεχνεῖο ὀφείλουν, πρίν μιλήσουν, νά καθίσουν καί νά διαβάσουν ὄχι μόνο τό πόρισμα Τσεβᾶ, ἀλλά καί τίς ἑκατοντάδες σελίδες τῶν ἐφημερίδων τῆς ἐποχῆς, τότε δηλαδή πού ὑπῆρχε ρεπορτάζ πραγματικό, πού ὑπῆρχε ἔρευνα, πού ὁ δημοσιογράφος ἐργαζόταν μέ χαρτί καί μολύβι, ἴσως καί μέ κάποιο φορητό μαγνητοφωνάκι. Τότε πού δέν ὑπῆρχαν «Δελτία Τύπου» καί «Νόν πέιπερ», τότε πού ὁ δημοσιογράφος χτυποῦσε πόρτες κλειστές καί τίς ἄνοιγε μέ κόπο, τότε πού δέν ὑπῆρχε ἡ ἀγωνία «νά τό γράψουμε πρῶτοι», ὅπως γίνεται σήμερα στό διαδίκτυο, ἀλλά «νά τό ἔχουμε ἀπολύτως διασταυρωμένο». Σήμερα διαβάζουμε (καμμιά φορά καί… μέ ὑπογραφή) ὅσα στέλνουν οἱ ἑταιρεῖες στά «σάιτ» καί δημοσιεύονται αὐθωρεί, μέ τά ὀρθογραφικά καί συντακτικά λάθη, πού βγάζουν μάτι!

Ἄς ἀνατρέξουν οἱ ἔχοντες –καί τολμῶντες νά ἐκφράζονται δημοσίως– βῆμα στίς ἐφημερίδες ἐκείνης τῆς ἐποχῆς. Διασταυρωμένες οἱ πληροφορίες ἀπό πάσης πλευρᾶς καί ἐπώνυμες οἱ ἀφηγήσεις. Ὄχι «κατά πληροφορίες» (ἀνύπαρκτες) ἤ «σύμφωνα μέ», ὅπως γράφεται σήμερα κατά κόρον καί… ὅποιον πάρει ὁ χάρος.

Ὁ εἰσαγγελεύς Τσεβᾶς λοιπόν μιλοῦσε μέ δημοσιογράφους. Μιλοῦσε προσεκτικά, ὄχι γιά νά μήν ἔχουμε «διαρροές», ἀλλά γιά νά ἀποφευχθεῖ τυχόν ἀβάσιμο καί ἀναληθές δημοσίευμα. Εἴχαμε λοιπόν νεκρούς, καί μάλιστα πολλούς, στά γεγονότα τοῦ Πολυτεχνείου! Καί δέν εἴχαμε κυβέρνηση συνταγματαρχῶν, ἀλλά κυβέρνηση πολιτικῶν, μέ ἐπί κεφαλῆς ἐπιφανῆ πολιτικό, τόν Σπῦρο Μαρκεζίνη, στόν ὁποῖο εἶχε ἀνατεθεῖ ἀπό τόν (ἐλέῳ πραξικοπήματος) Πρόεδρο τῆς Δημοκρατίας, Γ. Παπαδόπουλο, νά ὁδηγήσει τήν χώρα σέ ἐκλογές.

Ἡ κυβέρνηση Μαρκεζίνη ἀνετράπη καί ἀκολούθησε ἡ σκοτεινή περίοδος Ἰωαννίδη («Ἀρσακειάδα» τόν ἀποκαλοῦσε ὁ Παπαδόπουλος, ἀλλά ὁ ἔμπιστός του τόν «ἔδεσε» καί τόν «ἔστειλε ἀδιάβαστο», ὅπως ἔλεγε ὁ ἴδιος στούς δικούς του πραίτωρες).

Θλίβομαι ὅταν διαβάζω τόσες ἀνακρίβειες γύρω ἀπό ἐκεῖνα τά γεγονότα, τά ὁποῖα ἔζησα ὡς ρεπόρτερ. Ἡ «Βραδυνή» τοῦ Τζώρτζη Ἀθανασιάδη (σέ ἐκεῖνον παρεδόθη ἡ σημαία τοῦ Πολυτεχνείου), τήν ὁποία ἔκλεισαν οἱ συνταγματάρχες, ἦταν ἐκείνη πού «σκάλιζε» περισσότερο ἀπό κάθε ἄλλον τά πεπραγμένα τῶν πραξικοπηματιῶν. Γιά ἕνα πολύ μεγάλο διάστημα, εἴχαμε καθημερινές συσκέψεις, εἴχαμε καθημερινό «τρέξιμο», σέ ὅλες τίς πηγές, προκειμένου νά συλλέξουμε στοιχεῖα.

Θυμᾶμαι μέ συγκίνηση τό ρεπορτάζ μου γιά τόν Ἀλέξανδρο-Βασίλειο (Μπασρί) Καράκας, τόν σπουδαῖο μάγο-ταχυδακτυλουργό, πού ὡς «Δόκτωρ Βανκάντρα» ἔκανε τά «μαγικά» του στά «Λούνα-Πάρκ» καί στούς συνοικιακούς κινηματογράφους τῆς ἐποχῆς! Ἦταν μεταξύ τῶν ἐπιβεβαιωμένων νεκρῶν στά γεγονότα τοῦ Πολυτεχνείου, 43 ἐτῶν, Ἀφγανός στήν καταγωγή μέ τουρκική ὑπηκοότητα, καί διέμενε στόν Ἅγιο Παντελεήμονα (Μύρων 10). Δέχθηκε «ἀδέσποτη» σφαῖρα, ἐνῷ περπατοῦσε στήν περιοχή γύρω ἀπό τό Πολυτεχνεῖο! Τόν εἶχα θαυμάσει στά «μαγικά» του…

Απόψεις

Θεόδωρος Κοκκινίδης: «Η τέχνη κερδίζει τη μάχη απέναντι στη λήθη»

Εφημερίς Εστία
Σε ένα μικρό χωριό της Καβάλας, μακριά από το Λονδίνο και το περίφημο Madame Tussauds, ο Θεόδωρος Κοκκινίδης έχει δημιουργήσει το δικό του ξεχωριστό Μουσείο Κέρινων Ομοιωμάτων. Έναν κόσμο όπου ο Κριστιάνο Ρονάλντο «συναντά» τη Μαρία Κάλλας, ο Μάικλ Τζάκσον τον Μίκη Θεοδωράκη και το κερί αποκτά πρόσωπο, βλέμμα και σχεδόν… ζωή.

Τό σχέδιο Πούτιν γιά ἀλλαγή ἀρχιτεκτονικῆς ἀσφαλείας στήν Εὐρώπη

Εφημερίς Εστία
Προβλέπει περιορισμό τῆς δικαιοδοσίας, τῆς ἐπιρροῆς καί τῶν ἁρμοδιοτήτων τοῦ ΝΑΤΟ καί ἀποκατάσταση τῆς ρωσσικῆς ἐπιρροῆς σέ ὁλόκληρη τήν παλαιά ρωσσική αὐτοκρατορική καί σοβιετική ἐπικράτεια

Ὁ πόλεμος στήν Οὐκρανία τελειώνει: Ὅ,τι ἀλλάζει, νά τ’ ἀντέξεις!

Μανώλης Κοττάκης
Ἡ ἀντιστοίχιση τοῦ πολιτικοῦ συστήματος μέ τήν νέα γεωπολιτική κατάσταση τῆς συμμαχίας ΗΠΑ-Ρωσσίας

Ἐπιθετική ἐξαγορά

Μανώλης Κοττάκης
Τό μέλλον τῆς παρατάξεως ἴσως εἶναι ἔξω ἀπό τό κόμμα – Πρός τί ὁ συνωστισμός;

Σάββατον 19 Νοεμβρίου 1966

Πρό 60 ἐτῶν
Πρό 60 ετων: «Ο ΚΟΣΜΟΣ ΚΥΝΗΓΙ ΦΑΣΙΑΝΩΝ» - «ΤΑ ΣΗΜΕΡΙΝΑ ΣΥΣΚΕΨΙΣ ΔΙΑ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ»