Αρθρο τοῦ πρώην Πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά
Τοῦ ΑΝΤΩΝΗ ΣΑΜΑΡΑ
Ἡ ἐξωτερική πολιτική μιᾶς χώρας δέν εἶναι προσωπική ὑπόθεση κανενός ὑπουργοῦ καί κανενός πρωθυπουργοῦ. Ἀφορᾶ τό ἔθνος καί τήν ἱστορική του συνέχεια. Οἱ πρόσφατες ἐξελίξεις στήν Λιβύη ἀποτελοῦν τόν ὁρισμό τῆς ἀποτυχίας. Ἀποτυχία στήν γεωπολιτική ἀνάλυση. Ἀποτυχία στήν πρόβλεψη. Ἀποτυχία στούς χειρισμούς. Ἀποτυχία στό τελικό ἀποτέλεσμα. Οἱ ἀνοησίες πού ψελλίζει δεξιά καί ἀριστερά ὁ –κατά δήλωσή του– «φιλέλληνας» ὑπουργός τῶν Ἐξωτερικῶν βαθαίνουν δραματικά τίς ἀνησυχίες καί τόν προβληματισμό μας. Ἡ εὐθύνη βεβαίως βαραίνει πρωτίστως τόν Πρωθυπουργό, ὁ ὁποῖος καί τόν πιστεύει, καί τόν ἀνέχεται. Τό δόγμα τῶν «ἤρεμων νερῶν» καί ἡ περιβόητη Συνθήκη περί Φιλίας Ἑλλάδος καί Τουρκίας εἶναι τό κορυφαῖο λάθος τῆς ἑλληνικῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς μετά τίς συμφωνίες Μαδρίτης καί Ἑλσίνκι, μέ τίς ὁποῖες ἀναγνωρίστηκαν ζωτικά συμφέροντα τῆς Τουρκίας στήν περιοχή.
Γιά μεγάλο χρονικό διάστημα ἡ κυβερνητική προπαγάνδα ἐπιχείρησε νά «βαφτίσει» τό κρέας ψάρι. Θέλησε νά πιστέψουμε πώς τά δῆθεν «ἤρεμα νερά» καί αὐτή ἡ Συνθήκη εἶναι ἁπλᾶ ἕνας… συνήθης διάλογος. Καί, ὅταν δύο πρώην πρωθυπουργοί ἀντιδράσαμε, ὑποστηρίζοντας ὅτι ἡ χώρα διολισθαίνει σέ ντέ φάκτο ἀποδοχή τετελεσμένων καί ὅτι μέ αὐτήν τήν πολιτική «ξεπλένεται» ἡ Ἄγκυρα, δεχθήκαμε εἰρωνεῖες καί ἐπιθέσεις. Δέν μέ πειράζει αὐτό. Μέ ἐνοχλεῖ ὅμως ὅτι ἐθελοτυφλοῦν. Καί ὅτι ὁ κομματικός φανατισμός ὁρισμένων ἐμποδίζει τήν ἀνάγνωση τῆς ἐθνικῆς πραγματικότητας. Μίας πραγματικότητας πού ἀποτυπώνεται καί στό μεῖζον ἐθνικό θέμα τῆς Μονῆς Σινᾶ. Πυκνώνουν τά σύννεφα κι ἐκεῖ. Πρέπει τό Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν νά δώσει στήν δημοσιότητα τό συμφωνητικό πού προτείνουμε ὡς χώρα γιά τό μέλλον τῆς Μονῆς. Καί μένω ἐδῶ, πρός τό παρόν.
Ἔρχομαι στό Τουρκολιβυκό. Στίς 24 Αὐγούστου 2026, ὁ κ. Γεραπετρίτης διαβεβαίωνε δημοσίως πώς ἡ Ἑλλάδα διασφάλισε ὅτι δέν θά ἔχουμε ἀπό τήν Λιβύη τήν κύρωση τοῦ ἀνυπόστατου καί παράνομου Τουρκολιβυκοῦ. Μέ ποιά στοιχεῖα μιλοῦσε μέ τέτοια βεβαιότητα; Ποιές δεσμεύσεις εἶχε ἐξασφαλίσει; Πῶς ἀξιολόγησε τήν τουρκική προσέγγιση πρός τήν ἀνατολική Λιβύη; Καί τί ἀκριβῶς ἀπέγινε ἡ δῆθεν κατοχυρωμένη ἐπιτυχία πού παρουσίαζε στούς Ἕλληνες; Μάλιστα, μόλις τήν Τετάρτη, ὁ ἴδιος ἄνθρωπος δήλωσε πώς δέν ἦταν στό χέρι τῆς Ἑλλάδας νά ἀποτρέψει τήν κύρωση τοῦ Τουρκολιβυκοῦ!! Ἤ μᾶς κορόιδευε ἑπομένως τόν Αὔγουστο ἤ δημόσια ὁμολογεῖ πώς εἴμαστε ἀνήμποροι νά ἐπηρεάσουμε τήν Λιβύη…
Καί ὁ φίλτατος Χάφταρ; Ἀπό τήν ὥρα πού τόν συνάντησε ὁ ἴδιος ὁ Πρωθυπουργός τόν περασμένο Ἰούνιο στό Μέγαρο Μαξίμου, ὄχι μόνον ἔχουμε τήν κύρωση τοῦ Τουρκολιβυκοῦ, ἀλλά δεχόμαστε καί χιλιάδες λαθρομετανάστες στήν Κρήτη! Καί ὅμως. Ἔχει ἡ Κυβέρνηση τό πολιτικό θράσος νά ζητάει καί τά ρέστα. Καί νά μᾶς κατηγορεῖ συλλήβδην γιά «ἐχθροπάθεια». Τήν δική μου βαθειά ἀγωνία, μάλιστα, τήν βάφτισαν «βαθειά μισαλλοδοξία» – τέτοια ἀναισθησία…
Ἡ Κυβέρνηση διατυμπανίζει πώς τό μνημόνιο παραμένει παράνομο καί ὅτι ἡ λιβυκή ἀπόφαση δέν μεταβάλλει τόν χαρακτῆρα του. Προφανῶς! Νομικά εἶναι ἀπολύτως ἔτσι. Ἡ Τουρκία λειτουργεῖ ὡς πειρατής τοῦ Διεθνοῦς Δικαίου καί στό Τουρκολιβυκό. Ὅσα λένε εἶναι παράνομα καί παράλογα. Ἀλλά αὐτήν τήν Τουρκία ὅρισε διεθνῶς ὡς «φίλη», καί μάλιστα μέ Συνθήκη, ὁ κ. Μητσοτάκης. Γιά αὐτά τά «ἤρεμα νερά» –πού ἀποδείχτηκαν φουρτουνιασμένη θάλασσα– εἶπε «ἄς μέ ποῦν καί μειοδότη» ὁ κ. Γεραπετρίτης.
Κι ἔρχομαι στό καλώδιο ἠλεκτρικῆς διασύνδεσης. Διότι αὐτά πού ἀκούγονται δημοσίως εἶναι ἐπιεικῶς πολιτικά καί νομικά παράλογα. Ἐξηγοῦμαι: Ὁ Τοῦρκος ὑπουργός Ἐξωτερικῶν Χακάν Φιντάν δήλωσε τήν Τετάρτη: «Γιά τό καλώδιο δέν προβάλλουμε ἀντιρρήσεις, ὑπό τήν προϋπόθεση ὅμως ἡ Τουρκία νά ἐνημερώνεται γραπτῶς γιά τίς ἐργασίες καί μέ τίς σχετικές συντεταγμένες». Γιατί, λέει, δέν θέλει νά διαταραχθεῖ τό «status quo» στήν περιοχή. Καί ὡς status quo, προφανῶς, ἐννοεῖ τό τουρκολιβυκό μνημόνιο. Καί τί ἀπάντησε ὁ Ἕλληνας ὑπουργός Ἐξωτερικῶν; Ἐπί λέξει, τό ἑξῆς: «Ἡ ἐνημέρωση σχετικά μέ τήν ἔρευνα καί τήν πόντιση εἶναι κάτι τό ὁποῖο θά μποροῦσε νά εἶναι δυνατόν, μέ τήν σαφῆ ἀναφορά ὅτι δέν πρόκειται γιά ἀδειοδοτική διαδικασία»…
Ὅταν, λοιπόν, ὁ κ. Γεραπετρίτης μᾶς λέει ὅτι δέν ἔχει ἀντίρρηση νά ἐνημερωθεῖ ἡ Τουρκία, στήν πραγματικότητα ἀναγνωρίζει, ἐμμέσως πλήν σαφῶς, δικαιοδοσία τῆς Τουρκίας. Ὅμως ἡ Τουρκία δέν ἀδειοδοτεῖ τό καλώδιο! Καί κανείς δέν ὑποχρεοῦται νά τῆς ζητήσει ἄδεια γιά νά περάσει καλώδιο. Ἡ ἐνημέρωση γίνεται ἀπό τήν χώρα πού ἔχει δικαιοδοσία, δηλαδή τήν Ἑλλάδα στήν συγκεκριμένη περίπτωση, μέσῳ ἔκδοσης Navtex. Καί αὐτό ἀρκεῖ. Ἐάν ἐμεῖς δεχθοῦμε ὁτιδήποτε παραπάνω, παίζουμε τό παιχνίδι τῆς Τουρκίας. Καί, μάλιστα, πάνω σέ θαλάσσια περιοχή πού εἶναι ἤδη διακηρυγμένη (μέ τήν Αἴγυπτο) ἑλληνική ΑΟΖ!
Ἐπί τέλους, σκέφτονται τί λένε καί τί πρόκειται νά κάνουν; Δέν ἀποτελεῖ αὐτό ἀπομείωση τῶν κυριαρχικῶν μας δικαιωμάτων; Ποιός ἔδωσε τέτοιο δικαίωμα στήν Κυβέρνηση; Κανείς! Ὁ κ. Μητσοτάκης ἔχει τεράστια ἐθνική εὐθύνη. Ἔχω ὑπάρξει πρωθυπουργός καί γνωρίζω τό βάρος τῆς Ἱστορίας. Γι᾿ αὐτό καί λέω στήν Κυβέρνηση νά μήν παίζει ἄλλο μέ τήν φωτιά. Ἡ ἀλλαγή τῆς ἐξωτερικῆς μας πολιτικῆς, μέ τήν αὐτονόητη ἀποπομπή Γεραπετρίτη, εἶναι μονόδρομος. Ἡ Ἑλλάδα μπορεῖ νά πετύχει τούς ἐθνικούς στόχους της – ὄχι ὅμως ἔτσι. Δέν ἀξίζει οὔτε στήν Ἱστορία τῆς χώρας οὔτε στήν ἱστορία τῆς Παράταξης, ἀλλά οὔτε καί στήν ἀξιοπρέπεια τοῦ λαοῦ μας, ἡ πολιτική τῶν ὑποκλίσεων.
Μ.Η.Τ. 232122