Ἡ ἀδιέξοδη ἐνεργειακή μετάβαση

Ἐντύπωση προκαλοῦν ἡ ἀντίδραση τῆς Κομμισσιόν καί οἱ τοποθετήσεις διαφόρων ἀνώτερων στελεχῶν της, ἐν ὄψει τῶν μέτρων πού πρέπει νά ληφθοῦν γιά τήν ἀντιμετώπιση τῆς νέας ἐνεργειακῆς κρίσης, ἡ ὁποία μαστίζει τήν Εὐρώπη τούς τελευταίους μῆνες.

Ἀντί νά προβληθεῖ ἡ ἀνάγκη ἐνίσχυσης τῆς ἐγχώριας παραγωγῆς ὑδρογονανθράκων –οἱ ὁποῖοι καλύπτουν μέσῳ εἰσαγωγῶν τό 60% τῆς ἐνεργειακῆς προμήθειας τῆς ΕΕ–, τῆς καύσης καθαροῦ ἄνθρακα καί τῆς αὔξησης τῆς παραγωγῆς ἀπό πυρηνικούς σταθμούς, πού μποροῦν νά ἐπιφέρουν ἄμεσα ἀποτελέσματα τόσο στήν μείωση τῶν τιμῶν προμήθειας ὅσο καί στήν μείωση τῆς ὑψηλῆς ἐνεργειακῆς ἐξάρτησης τῆς ΕΕ (ὑπολογίζεται ἄνω τοῦ 57%), ἐπαναλαμβάνεται ἐν εἴδει παπαγαλίας ἡ δέσμευση γιά τήν περαιτέρω προώθηση τῶν ΑΠΕ καί τήν αὔξηση τῶν σχετικῶν ἐπενδύσεων.

• Tοῦ Κωστῆ N. Σταμπολή*

Μάλιστα, τώρα τελευταῖα, προβάλλεται ἀπό τήν ΕΕ ὡς νέο λουθηρανικό παράγγελμα ἡ ἐπιτακτική ἀνάγκη γιά μείωση τῆς κατανάλωσης ἐνέργειας ἐν μέσῳ χειμώνα. Δηλαδή, τρέξτε καί ἀγορᾶστε ζεστά ροῦχα, γιά νά μήν πεθάνετε ἀπό τό κρύο, καί χρησιμοποιῆστε ποδήλατα γιά νά πᾶτε στίς δουλειές σας! Οὔτε κἄν παραινέσεις γιά τήν βελτίωση τῆς ἐνεργειακῆς ἀποδοτικότητας, πού ἀποτελεῖ τομέα-κλειδί γιά τήν ἀνταγωνιστικότητα τῆς ἐνεργειακῆς οἰκονομίας τῆς Εὐρώπης.

Μέ τούς ἰθύνοντες τῆς ΕΕ νά ἀγνοοῦν ἐπιδεικτικά ὅτι ἡ ἀκόμα μεγαλύτερη διείσδυση τῶν ἐπιδοτούμενων ΑΠΕ (βλέπε τέλος ΑΠΕ στούς λογαριασμούς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος) στό ἠλεκτρικό δίκτυο καλύπτει μόνο μέρος τῆς ζήτησης ἠλεκτρισμοῦ καί δέν διαχέεται σέ ὅλο τό ἐνεργειακό μεῖγμα, στό ὁποῖο ἐξακολουθοῦν νά συμμετέχουν τά ὀρυκτά καύσιμα, μέ ποσοστό ἄνω τοῦ 70%. Καί δέν θά μποροῦσε νά εἶναι διαφορετικά, ἀφοῦ ὁ ἠλεκτρισμός ἀντιστοιχεῖ μόνο στό 23% τῆς τελικῆς ἐνεργειακῆς κατανάλωσης τῆς ΕΕ καί τῶν περισσότερων περιοχῶν τοῦ πλανήτη.

Μέ διακηρυγμένο στόχο τήν μείωση –ἕως καί ἐξαφάνιση– τοῦ πετρελαίου καί τοῦ φυσικοῦ ἀερίου στό εὐρωπαϊκό ἐνεργειακό ἰσοζύγιο μέχρι τό 2050 τό ἀργότερο, καί προχωρῶντας ἀνεμπόδιστα στήν ἐπίτευξη τοῦ παράλογου αὐτοῦ στόχου, οἱ «ἐγκέφαλοι» τῶν Βρυξελλῶν παίζουν κυριολεκτικά τίς τύχες καί τήν οἰκονομία τῆς ΕΕ στήν ρώσσικη ρουλέττα. Δηλαδή, ποντάρουν ὅτι σέ λιγώτερο ἀπό 24 χρόνια ἀπό σήμερα ἡ ἐνεργειακή οἰκονομία τῆς Εὐρώπης θά στηρίζεται ἀποκλειστικά στόν ἠλεκτρισμό, στήν ἀποθήκευση σέ μπαταρίες, στό πανάκριβο ὑδρογόνο καί στά πυρηνικά.

Μέ τούς ὁδηγούς, πού θά ἐξακολουθοῦν νά χρησιμοποιοῦν αὐτοκίνητα μέ μηχανές ἐσωτερικῆς καύσης, καί τά νοικοκυριά καί τίς ἐπιχειρήσεις, πού θά χρησιμοποιοῦν πετρέλαιο καί φυσικό ἀέριο, νά ἀντιμετωπίζουν ἐξοντωτικά πρόστιμα. Μέ τούς «ἐγκεφάλους» τῆς Κομμισσιόν νά δηλώνουν, χωρίς οὐσιαστικά τεκμήρια, ἀλλά μέ μεγάλα ἀποθέματα πειθοῦς, ὅτι ἡ μεταστροφή στά λεγόμενα «καθαρά καύσιμα» θά ἐπιτύχει ταυτόχρονα καί μιά κολοσσιαία μείωση τῶν τιμῶν ἐνέργειας σέ ἐπίπεδο καταναλωτῆ, ἔτσι πού ὅλοι θά κινοῦν τά πάντα μέ καθαρό καί πάμφθηνο ἠλεκτρικό ρεῦμα. Δηλαδή, ἕνας ἐνεργειακός παράδεισος!

Ἐάν τό συλλογικό θυμικό τῆς ἡγεσίας τῆς ΕΕ δείχνει νά ἔχει ἐνστερνιστεῖ αὐτή τήν ἐνεργειακή μυθοπλασία, τότε «κάτι πολύ σάπιο ὑπάρχει στό βασίλειο τῆς Δανιμαρκίας», ὅπως θά παρατηροῦσε καί ὁ Οὐίλλιαμ Σαίξπηρ.

Ἐμεῖς, ἀπό τήν πλευρά μας, ὡς ἀνεξάρτητοι παρατηρητές, πέρα ἀπό τόν μεγάλο σκεπτικισμό πού ἐκφράζουμε διαχρονικά γιά τούς οὐτοπικούς στόχους τῆς ΕΕ, ὀφείλουμε νά προειδοποιήσουμε καί γιά τήν ὀδυνηρή κατάληξη πού μπορεῖ νά ἔχουν τέτοιου εἴδους ἐγχειρήματα, τά ὁποῖα βασίζονται περισσότερο στόν βολονταρισμό, στούς εὐσεβεῖς πόθους, στίς αὐθαίρετες ἐκτιμήσεις καί τήν στοχοπροσήλωση ὁρισμένων.

Ὅμως, ἡ μή ἐπίτευξη παράλογων στόχων καί ἡ μή ἐκπλήρωση μεσσιανικῶν προσδοκιῶν ὁδηγοῦν πολλές φορές σέ τεράστια ἀπογοήτευση καί, ἐνίοτε, σέ καταστροφικά ἀποτελέσματα. Αὐτό συμβαίνει καί μέ τήν ἀφοσίωση πού ἐπιδεικνύουν ὁρισμένοι, φυσικά πρόσωπα καί ὀργανωμένα συμφέροντα, πού εὐαγγελίζονται τήν ἐνεργειακή μετάβαση ὡς τήν ἀπόλυτη καί ἀδιαπραγμάτευτη λύση στή ἀντιμετώπιση τῆς κλιματικῆς ἀλλαγῆς.

Εἶναι χαρακτηριστικό, δέ, τό πάθος πού χαρακτηρίζει τίς τοποθετήσεις ὁρισμένων καί τά συνήθως ἐλλιποβαρῆ ἐπιχειρήματά τους, ὅταν μέ περισσό θράσος καί θρησκευτική προσήλωση ὑπόσχονται τήν κατάργηση τῆς ὑπάρχουσας ἐνεργειακῆς τάξης καί τήν ἀντικατάστασή της σέ χρόνο-dt ἀπό ἕνα νέο, καθαρό, ἄμεμπτο καί πλήρως ἐλεγχόμενο καί ἐξευγενισμένο ἐνεργειακό περιβάλλον. Τά ἀνωτέρω θυμίζουν λίγο-πολύ τό μυθιστόρημα «Γενναῖος Νέος Κόσμος» («Brave New World») τοῦ Aldous Huxley! Μόνο πού, ἀντί γιά βιολογική κάθαρση καί εὐγονικές στρατηγικές, ὅπως περιγράφονται στό ἀριστούργημα τοῦ Huxley, οἱ νέοι ὁραματιστές ὑπόσχονται τήν ἐνεργειακή ἐξιλέωση τοῦ πλανήτη.

* Ἐνεργειακός Ἀναλυτής καί Πρόεδρος τοῦ ΙΕΝΕ