Μέσα ἀπό τίς ἀσπρόμαυρες ἑλληνικές ταινίες

Ἔχω μανία μέ τίς παλιές, ἀσπρόμαυρες ἑλληνικές ταινίες

Σέ κάθε εὐκαιρία, κάθομαι καί τίς βλέπω. Καί βλέπω, μέσα ἀπό τήν εἰκόνα, μιά ἄλλη Ἀθήνα!

Μιά Ἀθήνα λαμπερή, προσεγμένη, περιποιημένη. Μέ δέντρα καί –ὅπως φαίνεται– γρασίδι στήν πλατεῖα Κάνιγγος καί πράσινο στήν πλατεῖα Ὁμονοίας, τήν ὁποία σήμερα ἔχουμε μετατρέψει σέ ἄμορφο ὄγκο τσιμέντου!

Στίς ἀσπρόμαυρες ταινίες μπορεῖ κανείς νά δεῖ πόσο περιποιημένοι ἦταν οἱ κῆποι στόν χῶρο τοῦ Πανεπιστημίου, τῆς Βιβλιοθήκης καί τῆς Ἀκαδημίας Ἀθηνῶν, νά δεῖ πῶς ἦταν ντυμένοι οἱ σερβιτόροι στά ἀθηναϊκά ἑστιατόρια, νά δεῖ πόσο κομψές ἦταν οἱ γυναῖκες τῆς ἐποχῆς, τίς ὁποῖες δέν ἔντυναν μοντελίστ τῆς «ὤτ κουτύρ», ἀλλά μοδίστρες πού ἐργάζονταν στό σπίτι μέ τήν ἀκάματη ραπτομηχανή «Σίγγερ»…

Ἄς κάνουμε μιά παρένθεση καί ἄς διερωτηθοῦμε ποιοί ντύνουν σήμερα τίς γυναῖκες καί γιά ποιό λόγο τίς ντύνουν ἔτσι πού νά θυμίζουν ἄνδρες, μέ ροῦχα «ἀτσούμπαλα», μέ παπούτσια-κοθόρνους. Ἔχουμε πολλά χρόνια νά δοῦμε ἕνα ταγιέρ, ἕνα ντέ-πιές, ἕνα μαντώ, ἕνα τρουά-κάρ, ἐνδύματα πού φοροῦσαν τότε οἱ γυναῖκες καί τόνιζαν τήν θηλυκότητα καί τήν ὀμορφιά τους.

Ἄ, νά μήν ξεχάσω τα καπέλα. Θυμᾶμαι πόσα καπέλα εἶχε στήν ντουλάπα της ἡ μητέρα μου, θυμᾶμαι τίς «καπελοῦδες», ἀλλά καί τά πολλά καταστήματα πού πωλοῦσαν καπέλα γιά γυναῖκες καί ἄνδρες. Ἀλλά καί ὁ καθιερωμένος περίπατος στήν Πλάκα, πού συνήθως φιλοξενεῖται στίς παλιές ταινίες, μᾶς δείχνει πολύ διαφορετική τήν συνοικία, πού καί σήμερα διατηρεῖ, ὅσο μπορεῖ, τό χρῶμα της. Ἐκεῖνο πού ἔχουμε νά παρατηρήσουμε εἶναι ὅτι καλά θά κάνει ὁ δήμαρχος τῶν Ἀθηναίων νά ἀπαλλάξει τήν Πλάκα καί ἴσως ὅλη την πρωτεύουσα ἀπό τίς κακόμορφες ξενόγλωσσες ἤ καί στά ἑλληνικά «ταμπέλες». Νά δεῖτε πόσο διαφορετική θά δείξει ἡ Ἀθήνα χωρίς τίς ταμπέλες καί τήν «πλαστικούρα» πού μᾶς ἔχει κατακλύσει.

Στήν ταινία τοῦ Τζαβέλλα «Καί ἡ γυνή νά φοβῆται τόν ἄνδρα», θυμᾶμαι τήν λέξη «ἀστεφάνωτη», μέ τήν ὁποία στιγμάτιζαν τότε στήν ἑλληνική κοινωνία τίς γυναῖκες πού δέν τίς εἶχε «ἀποκαταστήσει» ὁ καλός τους. Δηλαδή, ὁ ἄνδρας δέν ἦταν «ἀστεφάνωτος», ἀλλά μόνο ἡ γυναῖκα. Ἀλήθεια, πόσοι «στεφανώνονται» σήμερα; Ἐγκαταλείφθηκε πλέον ἡ γραφικότητα, ἀλλά ἴσως καί ἡ μεγαλοπρέπεια τοῦ μυστηρίου τοῦ γάμου, ὅπως τό προβλέπουν οἱ κανόνες τῆς Ὀρθοδοξίας.

Ὅλα ἁπλοποιήθηκαν στήν ἐποχή μας. Ἀρκεῖ μιά ὑπεύθυνη δήλωση, ἕνα «σύμφωνο συμβίωσης», ἐνῷ ἔχουν γίνει κι ἄλλα, μέ ἄλλου εἴδους «γάμους», ἄσ’ τα νά πᾶνε… Ἄν εἶναι ἔτσι ἡ πρόοδος, ἐπιτρέψτε μας νά «κρατήσουμε πισινή», ὅπως ἔλεγαν οἱ μάγκες στόν Πειραιᾶ ὅπου μεγαλώσαμε.

Εἶπα «Πειραιᾶ» καί βλέπω, σέ ὁρισμένες ἑλληνικές ταινίες, τόν λόφο τῆς Καστέλλας μέ τά χαμόσπιτα καί κάνω σύγκριση μέ τήν σημερινή κατάσταση. Φυσικά, δέν ἦταν «καλύτερα» τότε, ἀλλά τό «καλύτερα» πού ἐπιχειρήσαμε ἐμεῖς, οἱ ἑπόμενες γενεές, ἔκανε τόν Πειραιᾶ νά εἶναι ἡ πόλη μέ τό λιγώτερο πράσινο στήν Εὐρώπη! Κι ἄν δέν εἴχαμε τό θαλάσσιο μέτωπο, θά εἴχαμε σκάσει σάν τά ποντίκια! Αὐτά, πρός γνώση καί συμμόρφωση.

Ὅσο γιά ἐκείνους πού ὑποστηρίζουν ὅτι «ἡ κοινωνία, παγκοσμίως, κάνει στροφή», θά συμφωνήσουμε, ἀπαντῶντας ὅτι «ἡ στροφή ὁδηγεῖ ὁλοταχῶς πρός τόν τοῖχο!»…