Θυσιάσθηκαν γιά νά σώσουν τόν κόσμο στήν ἀεροπορική ἐπίδειξη

Σέ μιάν ἡμέρα πένθους γιά τήν Πολεμική Ἀεροπορία, θά ἔπρεπε καί οἱ ἀνεύθυνοι κονδυλοφόροι τοῦ διαδικτύου νά ἐπιδείξουν σεβασμό.

Ὅμως, λίγα λεπτά μετά τήν συντριβή τοῦ μαχητικοῦ τύπου F-4E Phantom II κατά τήν ἀεροπορική ἐπίδειξη τῆς Τανάγρας, τά κοινωνικά δίκτυα γέμισαν περισπούδαστες ἀναλύσεις πού ἐκτείνονταν ἀπό τήν παλαιότητα τοῦ ἀεροσκάφους μέχρι τό γεγονός ὅτι ἡ ἐπίδειξις εἶχε ὀργανωθεῖ ἀπό ἰδιωτική ἑταιρεία.

Ἄς βάλουμε λοιπόν τά πράγματα στήν θέση τους. Εἶναι πρόωρο νά μιλήσουμε γιά τά αἴτια τοῦ δυστυχήματος. Ἡ διερεύνησις εἶναι μιά ἀπαιτητική διαδικασία καί θά πάρει χρόνο. Ἐν τῷ μεταξύ, καλύτερα νά εἴμαστε προσεκτικοί. Τό γεγονός εἶναι ἕνα. Οἱ δύο πιλότοι προτίμησαν νά κατευθύνουν τό ἀεροπλάνο μακριά ἀπό τούς θεατές, προκειμένου νά ἀποφευχθεῖ τό ἐνδεχόμενο νά ὑπάρχουν περισσότερα θύματα, ἀφήνοντας νά ἐξανεμισθοῦν οἱ ὀλίγες ἐλπίδες ἐπιβιώσεως τῶν ἰδίων διά τῆς ἐκτινάξεως ἀπό τίς θέσεις τους. Καί γιά τόν λόγο αὐτό εἶναι ἄξιοι τιμῆς.

Κάποιοι ὑποστηρίζουν ὅτι τό συγκεκριμένο ἀεροπλάνο εἶναι παλαιό. Πράγματι εἶναι. Παρελήφθη τό 1974. Αὐτό ὅμως δέν σημαίνει ὅτι δέν εἶναι ἱκανό νά πετάει. Ἄλλως τε ἐλάχιστα δυστυχήματα ἔχουν σημειωθεῖ μέ τόν συγκεκριμένα τύπο (μόλις 3 τήν τελευταία 25ετία). Τά Phantom τῆς ΠΑ ἔχουν ἐκσυγχρονισθεῖ, ἀλλά, ὅπως καί νά ἔχει, τά ἀεροπλάνα ἐπιθεωροῦνται ἐνδελεχῶς πρίν ἀπό κάθε πτήση καί οἱ ἁρμόδιοι τεχνικοί ὑπογράφουν τήν καταλληλότητά τους.

Τότε γιατί ἔπεσε; Συνήθως τά ἀεροπορικά δυστυχήματα ὀφείλονται σέ ἀλληλουχία αἰτίων, τά ὁποῖα λειτουργοῦν σωρευτικά. Μπορεῖ νά εἶναι ὁ ἀνθρώπινος παράγων. Ὁ ἄνθρωπος δέν εἶναι φτιαγμένος γιά νά πετάει, ἔλεγαν οἱ παλιοί ἀεροπόροι. Ὁ πιλότος κάνει ὑπερβάσεις πού φέρνουν στά ὅρια τίς ἀντοχές του. Σέ μιά τέτοια στιγμή ὑπερβάσεως μπορεῖ νά χαθεῖ ὁ ἔλεγχος. Ὁμοίως ἄνθρωποι εἶναι καί οἱ τεχνικοί. Μπορεῖ κάτι νά τούς ξεφύγει. Μπορεῖ κάποιο τεχνικῆς φύσεως ζήτημα νά ἀνακύψει καί ἀμέσως μετά τήν ἀπογείωση. Ὅλα εἶναι πιθανά. Ἀλλά αὐτός δέν εἶναι λόγος γιά νά καταργήσουμε ἤ νά ἀπαξιώσουμε τήν Ἀεροπορία.

Ἄλλως τε, ἐπαναλαμβάνουμε, ὁ δείκτης ἀτυχημάτων εἶναι ἰδιαιτέρως χαμηλός, ἄν καί οἱ πιλότοι μας πετοῦν πολύ περισσότερο (ἴσως καί πενταπλάσιες ὧρες τόν μῆνα) σέ σχέση μέ τίς συμμαχικές, ἀλλά καί ἄλλες χῶρες τοῦ ἀνεπτυγμένου κόσμου.

Τό ἑπόμενο ζήτημα πού θέτουν ὁρισμένοι εἶναι ἡ σκοπιμότης τῆς πραγματοποιήσεως ἀεροπορικῶν ἐπιδείξεων. Δύσκολο νά ἐξηγηθεῖ αὐτό σέ κάποιον πού δέν συμμερίζεται τό ἀεροπορικό ἰδεῶδες. Ἄν ὅμως μποροῦσε κάποιος νά δεῖ τό κλῖμα ἐνθουσιασμοῦ σέ μιά πολεμική μοῖρα πού προετοιμάζεται γιά συμμετοχή σέ μιάν ἀεροπορική ἐπίδειξη, θά καταλάβαινε τήν τεράστια σημασία πού ἔχει γιά τήν διατήρηση τοῦ ἠθικοῦ τῶν χειριστῶν αὐτή ἡ συμμετοχή καί ἡ εὐκαιρία πού τούς δίδεται νά ἔλθουν σέ ἐπαφή μέ τόν κόσμο καί νά δείξουν τό πραγματικό πρόσωπο τῆς Ἀεροπορίας, κυρίως στούς νέους πού φιλοδοξοῦν νά γίνουν οἱ αὐριανοί χειριστές. Τό ὅτι ἡ Σχολή Ἰκάρων εἶναι ἡ μόνη στρατιωτική σχολή μέ ἱκανοποιητική προσέλευση ὀφείλεται καί στό γεγονός ὅτι γίνονται ἀεροπορικές ἐπιδείξεις πού δημιουργοῦν τήν ὄσμωση τῆς κοινωνίας μέ τήν Ἀεροπορία.

Ἐπιπροσθέτως ἡ ἐπίδειξις τῶν ἱκανοτήτων τῶν πιλότων μας ἀποτελεῖ στοιχεῖο ἀποτροπῆς. Τίς ἱκανότητές τους ὅταν ἀναχαιτίζουν τούς Τούρκους στό Αἰγαῖο τίς βλέπουν καί τίς καταλαβαίνουν μόνον οἱ Τοῦρκοι χειριστές. Ὅλοι οἱ ὑπόλοιποι, περιλαμβανομένης καί τῆς πολιτική ἡγεσίας τῆς γείτονος, θά τίς δοῦν στίς ἀεροπορικές ἐπιδείξεις. Καί σέ αὐτήν πού γίνεται στήν Ἑλλάδα, ἀλλά καί στίς ἐπιδείξεις τοῦ ἐξωτερικοῦ στίς ὁποῖες μετέχουμε. Οἱ ἀεροπορικές ἐπιδείξεις ἐντάσσονται στήν ἴδια κατηγορία δραστηριοτήτων μέ τίς στρατιωτικές παρελάσεις, οἱ ὁποῖες μαζί μέ τίς στρατιωτικές ἀσκήσεις καί τίς δηλώσεις τῶν ἁρμοδίων ἀποτελοῦν στοιχεῖα ἑνός μηχανισμοῦ στρατηγικῆς ἀποτροπῆς, Ἀλλά ποῦ νά τά γνωρίζουν αὐτά οἱ ἀνεύθυνοι σχολιαστές τοῦ διαδικτύου.

Τέλος, τό ἀριστερῆς ἐμπνεύσεως σχόλιο, ὅτι τήν συγκεκριμένη ἀεροπορική ἐπίδειξη τήν ὀργανώνει μιά ἰδιωτική ἑταιρεία. Ἀεροπορικές ἐπιδείξεις σέ ὅλον τόν πολιτισμένο κόσμο ἀπό ἰδιωτικές ἑταιρεῖες ὀργανώνονται. Μόνον τά ἀρρωστημένα μυαλά κάποιων ἀριστερῶν θεωροῦν ὅτι ἡ ἰδιωτική ἐπιχειρηματική δραστηριότης εἶναι κάτι κακό. Ἀπό τήν ἄλλη πλευρά, ἐν προκειμένῳ, ὁ ἰδιωτικός τομεύς ἀνέλαβε κάτι πού προσπάθησε νά ὀργανώσει τό κράτος χωρίς νά τοῦ δώσει συνέχεια. Ὀργανώνονταν κάποτε ἀπό τήν Ἀεροπορία (πάλι στήν Τανάγρα) οἱ ἀεροπορικές ἐπιδείξεις «Ἀρχάγγελος». Παρ’ ὅτι σημείωναν τεράστια ἐπιτυχία, σταμάτησαν γιά λόγους κυρίως γραφειοκρατικούς καί κατόπιν μεγάλης μεμψιμοιρίας προερχομένης κυρίως ἀπό πολιτικούς. Ἔτσι ἄνοιξε ὁ δρόμος γιά τόν ἰδιωτικό τομέα, ὁ ὁποῖος τώρα θά ὑποστεῖ καί τίς συνέπειες τοῦ συμβάντος. Ἡ διοργανώτρια ἑταιρεία ὑφίσταται τεραστία ὑλική καί ἠθική ζημία. Ἀλλά αὐτά συμβαίνουν στό πεδίο τῶν ἐπιχειρήσεων.

Ἐν ὀλίγοις, τό κόστος σέ ἀνθρώπινες ζωές δέν ἀναπληρώνεται. Πάνω καί ἀπό τούς ἀνθρώπους ὅμως εἶναι οἱ ἰδέες, ἐν προκειμένῳ τό ἀεροπορικό ἰδεῶδες. Τά φτερά τοῦ Ἰκάρου, τόν ὁποῖο μνημονεύουμε ὄχι γιατί ἔπεσε ἀλλά ἐπειδή στόχευε συνεχῶς ὑψηλότερα. Ὅπως καί οἱ πιλότοι τῆς Πολεμικῆς μας Ἀεροπορίας.