Τά μυστήρια τῆς ἑλληνικῆς μεσαίας τάξεως…

Γέμισαν ὁ ὑπολογιστής καί τό κινητό μου μηνύματα καί φωτογραφίες ἀπό φίλους, πού βρέθηκαν, τό τριήμερο, σέ διάφορα σημεῖα τῆς χώρας.

Ἀπό τήν Ξάνθη, τό Νυμφαῖο, τήν Δράμα, τήν Καρδίτσα, τά Τρίκαλα, τό Ἀγρίνιο, τήν Πάτρα (οἱ περισσότεροι), τό Ρέθυμνο (ἀρκετοί), τόν Τύρναβο γιά τό «Μπουρανί», ἀλλά καί κάποιους προορισμούς τοῦ ἐξωτερικοῦ. «Λιγότερο κοστίζει ἕνα τριήμερο στό Ντουμπάι ἀπ’ ὅ,τι στήν Κρήτη» μοῦ λέει ὁ ἄλλος, ὁ ὁποῖος, μιά ἑβδομάδα πρίν, μοῦ ἔλεγε «δέν βγαίνουμε, φίλε, μεγάλη πληγή ἡ ἀκρίβεια»! Δέν μπορῶ νά πῶ, ταξίδεψα κι ἐγώ πολύ, λόγῳ τῆς ἐργασίας, ἀλλά ὄχι γιά διασκέδαση…

Φυσικά καί ὑπάρχει ἀκρίβεια. Τήν αἰσθάνθηκα στήν ἀγορά, ὅπου πήγαμε γιά σαρακοστιανά, ἀλλά ξεχάσαμε πλέον τίς καραβίδες, ξεχάσαμε τά κυδώνια καί τίς γυαλιστερές , πού ἦταν ἀπλησίαστα, καί ἐπιστρέψαμε σέ περισσότερο παραδοσιακά ἐδέσματα, πού καί αὐτά δέν πῆγαν πίσω ἀπό τήν ἄποψη τῆς ὑψηλῆς τιμῆς. Χαλβαδάκι, ἐλίτσες, λαγάνα παραδοσιακή, γαρίδες τῆς καταψύξεως, ὀλίγα μύδια ἐπίσης κατεψυγμένα, γιά μυδοπίλαφο. Δέν εἶναι εὔκολα τά πράγματα γιά τήν μέση οἰκογένεια, αὐτό νά λέγεται. Ἀλλά, ἀπό τήν ἄλλη μεριά, πῶς τά καταφέρνουν τόσοι πολλοί καί ἀπολαμβάνουν πράγματα πού γιά τόν μέσο πολίτη –τόν πραγματικά δοκιμαζόμενο– φαίνονται ἀπλησίαστα;

Θυμᾶμαι πάντα τόν φίλο μου, τόν Ράγκναρ, συνάδελφο ἀπό τήν Νορβηγία, ὁ ὁποῖος πάντα μοῦ μιλοῦσε γιά τά μυστικά πού κρατοῦν τήν Ἑλλάδα ὄρθια καί πού δείχνουν ὅτι ὁ Ἕλληνας «ξέρει νά ζήσει». Ὅπως μοῦ ἔλεγε, τά μεγαλύτερα μυστικά ἦταν τό «γκρήκ αὔριο», δηλαδή τό «μήν σκᾶς, καί αὔριο μέρα εἶναι» καί τό «γκρήκ ταβέρνα μίρακλ», δηλαδή τό ἑλληνικό θαῦμα, πού γεμίζει τίς ταβέρνες, τά μεζεδοπωλεῖα, τά οὐζερί, τά λεωφορεῖα, τά ἀεροπλάνα, τά μπουζουκτσήδικα, τίς ἐθνικές ὁδούς, τά βαπόρια, καί στέλνει τόν κοσμάκη τά τριήμερα σέ ποικίλους προορισμούς «γιά νά ξεχάσει»…

Σέ ὅλη μου τήν ζωή, ἐργαζόμενος ἀπό τά 18 μου χρόνια, ζήτημα ἄν θυμᾶμαι κάποιες, μετρημένες στά δάχτυλα τῶν χειρῶν\τέτοιες ἀποδράσεις. Στό κτῆμα τοῦ παπποῦ, στήν Σαλαμῖνα, μέ κάποιους φίλους, χαρταετό γιά τά παιδιά, κρασάκι καί χταποδάκι στά κάρβουνα, ταραμοσαλάτες καί κρεμμυδάκια φρέσκα ἀπό τόν κῆπο, σαλάτες μέ μαυρομμάτικα, φακόρυζο καί χόρτα ἀπό τό βουνό καί τραγούδια τῶν ἡμερῶν, ὄχι «κέ ντέ λά πόνγκο», ἀλλά παραδοσιακά, μέχρι τά «παλιομισοφόρια», τοῦ Μάνου, μέ τόν Βασίλη Αὐλωνίτη.

Τό αὐτοκίνητό μας, μοντέλο τοῦ 2004, τό ὁποῖο ἀντικατέστησε τό ἄλλο, τοῦ 1971, πού ἀκόμη δέν ἔχουμε καταφέρει νά ἀναπαλαιώσουμε καί νά τοῦ βγάλουμε «συλλεκτικές πινακίδες». Διότι τά ἔξοδα εἶναι πολλά καί πρέπει κάπου νά βοηθᾶς καί τά παιδιά, νά στηρίζεις τά ἐγγόνια, νά πληρώνεις τούς λογαριασμούς. Τώρα πῶς τά καταφέρνει ἡ ἑλληνική μεσαία τάξη –ἡ ὁποία, μέ βάση τούς ἀριθμούς καί τίς στατιστικές δοκιμάζεται οἰκονομικῶς– αὐτό εἶναι μιά ἄλλη ἱστορία πού δύσκολα μπορεῖ κανείς νά ἐξηγήσει.

Τί τά συζητᾶμε αὐτά, ὅμως; Στήν πόλη μας, τόν Πειραιᾶ, γέμισε ἡ πλατεῖα τό Σαββατοκύριακο μέ παιδιά καί μεγάλους, πού ἄκουγαν τά βραζιλιάνικα ἀπό τά μεγάφωνα καί ὁ Δῆμος μοίραζε δωρεάν χαρταετούς, κυρίως τοῦ Ὀλυμπιακοῦ. «Παπποῦ, δέν ἔχει τοῦ Ἐθνικοῦ;» ρώτησε ὁ ἐγγονός τοῦ φίλου μου. «Φαίνεται τελειώσανε, ἀγόρι μου» τοῦ εἶπε ἐκεῖνος καί μέ κοίταξε μέ νόημα…