ΕΤΟΣ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΕΩΣ 1876
Πέμπτη 5 Φεβρουαρίου 2026

Ἡ ἐκδίκηση δέν εἶναι δικαίωση

ΠΡΟΤΕΙΝΩ νά προσεγγίσουμε σήμερα τήν ὑπόθεση Novartis ἀπό δύο ἐντελῶς διαφορετικές ὀπτικές γωνίες…

… τήν πολιτική καί τήν φιλοσοφική. Νά τήν δοῦμε μέ τά μάτια τοῦ πολιτικοῦ, νά τήν δοῦμε ὅμως καί μέ τά μάτια τοῦ ἁπλοῦ ἀνθρώπου. Μέ τήν πολιτική, δέν ἔχω καμμία ἀμφιβολία: Ὅταν ὁλοκληρωθεῖ ἡ ἔρευνα καί γιά τά ἐναπομείναντα πολιτικά πρόσωπα, ἡ ἐξεταστική ἐπιτροπή θά ἔπρεπε νά εἶναι μονόδρομος. Ὁ τόπος δέν θά πάθαινε τίποτε ἀπό μία ἐξεταστική. Ὁ ΣΥΡΙΖΑ προσφάτως ἀλλά καί τό ΠΑΣΟΚ τήν περίοδο 2010-2012 εἶχαν μετατρέψει τίς ἐξεταστικές σέ βούτυρο γιά νά ἀλείφουν καθημερινῶς τό ψωμί τους καί γιά νά πλήττουν τούς πολιτικούς τους ἀντιπάλους χωρίς τύψεις. Τό νά συγκροτηθεῖ, λοιπόν, μία ἐξεταστική γιά νά διερευνήσει τούς χειρισμούς τῆς πολιτικῆς καί τῆς δικαιοσύνης γιά μία κρίσιμη ὑπόθεση στήν ὁποία ἐνεπλάκη ἀδίκως, ὡς φαίνεται, ἡ μισή πρώην ἡγεσία τῆς χώρας, εἶναι ἐκ τῶν ὧν οὐκ ἄνευ.

Συμφωνοῦμε, λοιπόν, ἀσμένως μέ τήν συγκρότηση ἐξεταστικῆς ἄν υἱοθετηθεῖ. Μέ μιά προσθήκη ὅμως: ἐμεῖς διατυπώνουμε ἄποψη μέ τά δεδομένα πού ἔχουμε. Ὅσοι εἶναι ἐπισπεύδοντες ἀπό τήν κεντροδεξιά παράταξη γιά τήν ἐπιτροπή, εἶναι βέβαιοι ὅτι δέν θά ἀποτελέσει ἡ συγκρότησή της «αὐτεπίστροφον», κοινῶς μπούμερανγκ, γιά τήν ὑστεροφημία τους; Εἶναι βέβαιοι πώς οἱ εἰσαγγελεῖς, πού ὁρισμένοι τούς ἔχουν ἀναγάγει σέ ἥρωες τοῦ δημοσίου βίου, δέν θά ἐξευτελιστοῦν κατά τήν ἀκρόαση, ὅταν θά τούς ζητηθεῖ νά ἀπαντήσουν γιατί δέν παρέλαβαν κρίσιμα στοιχεῖα γιά τήν ἔρευνα καί ὅταν ἐρωτηθοῦν γιατί ἔκαναν ριφιφί στό γραφεῖο τῶν συναδέλφων τους εἰσαγγελέων; Ἄν εἶναι βέβαιοι ὅτι «δέν», ἐμᾶς δέν μᾶς πέφτει λόγος. Προχωρᾶτε. Κατά μείζονα λόγο, οἱ ἴδιες σκέψεις ἰσχύουν ἄν ἡ κυβέρνηση ἐπιλέξει τελικῶς τήν λύση τῆς προανακριτικῆς γιά τόν Δημήτρη Παπαγγελόπουλο ὅπως ἀκούω. Θά καταφέρει ἡ κυβέρνηση νά ἀποσπάσει ὁμολογία ἀπό τήν εἰσαγγελέα διαφθορᾶς ὅτι δεχόταν ἐντολές ἀπό τόν ἀναπληρωτή ὑπουργό ἤ θά βουλιάξει στά νερά τῶν ἀντιφάσεων τοῦ κ. Ἀγγελῆ; Μέ τούς δικαστές, πάντως, ποτέ κανείς δέν εἶχε καλά ξεμπερδέματα.

Σέ ἀνθρώπινο ἐπίπεδο, οἱ ἀπαντήσεις διαφέρουν. Ἀναλόγως τῆς φιλοσοφικῆς προσέγγισης πού ἔχει κανείς γιά τά πράγματα. Γιά τήν ἴδια τήν ζωή. Ἡ προστασία τῆς τιμῆς εἶναι προσωπικό θέμα καί δέν συνιστᾶται κάποια ἰδιαίτερη συνταγή. Ὅπως κρίνει ὁ καθείς. Ὁ Ἀντώνης Σαμαρᾶς ἔχασε τόν ὕπνο του γιά ἀρκετό καιρό, φοβούμενος ὅτι θά τοῦ ἀσκηθεῖ δίωξη καί πώς θά διασυρθεῖ μέ τίς τάχα τροχήλατες βαλίτσες. Στήν δική μου ἀντίληψη τῶν πραγμάτων, δικαιοσύνη εἶναι ἡ συνείδησή μας. Ἄν τά ἔχουμε καλά μέ τήν συνείδησή μας, ἄν εἴμαστε καθαροί μαζί της, κανείς δέν μπορεῖ νά μᾶς «διώξει» καί νά μᾶς κάμψει. Τίποτε δέν «κολλάει». Μέ τήν πολυτέλεια κάποιου πού δέν ἔχει γνωρίσει αὐτή τήν πίεση, ἄρα πολλά τραγούδια μπορεῖ νά λέει ἔξω ἀπό τόν χορό, νομίζω πώς ὁ πολιτικός δέν πρέπει νά ἀναζητεῖ τήν δικαίωση στήν ἐκδίκηση. Στήν ρεβάνς. Στό σκαμνί τοῦ ἀντιπάλου. Εἶναι μάταιο. Ὁ πολιτικός ὀφείλει νά ἀναζητεῖ τήν δικαίωση στήν ἀγάπη τοῦ λαοῦ. Στόν τρόπο μέ τόν ὁποῖο τόν ὑποδέχονται οἱ πολῖτες ὅταν περπατᾶ στό πεζοδρόμιο. Τόν καταδικάζουν στήν ποινή τῆς ἀδιαφορίας καί τοῦ γυρίσματος τῆς πλάτης ἐπειδή τόν θεωροῦν διεφθαρμένο; Ἑκατό φορές νά ἔχει κερδίσει μία μάχη στά δικαστήρια, δέν ἔχει κανένα νόημα.

Ἄκης καί Γιάννος καταδίκασαν κόσμο καί κοσμάκη τόν καιρό πού κυκλοφοροῦσαν ἐλεύθεροι. Ἀλλά ὅταν περπατοῦσαν στόν δρόμο, ἀπό τό 2004 κιόλας, ὁ κόσμος εἶχε ἔνστικτο, δέν τούς μιλοῦσε κανείς. Ἀντιθέτως: Ἀνδρέας Παπανδρέου καί Κώστας Καραμανλῆς (μήν πῶ καί ὁ Κωνσταντῖνος Καραμανλῆς γιά τά Εἰδικά Δικαστήρια τοῦ 1960) ἀπαξίωσαν νά κυνηγήσουν δικαστικά τούς σκευωρούς τους. Μήνυσε ὁ Ἀνδρέας πού διαμαρτυρόταν γιά τό «βρώμικο ’89» τόν Βασίλη Κόκκινο; Παρέπεμψε στό Εἰδικό Δικαστήριο, μολονότι πιέστηκε ἀφόρητα, τόν Κωνσταντῖνο Μητσοτάκη γιά νά πάρει ρεβάνς; Ἀλλά καί ὁ Κώστας Καραμανλῆς: ἀσχολήθηκε μετά τήν κατάρρευση τῆς σκευωρίας τοῦ Βατοπεδίου στήν Βουλή καί στά δικαστήρια μέ τόν Γιῶργο Παπανδρέου καί τόν Γιῶργο Παπακωνσταντίνου, πού ἤθελαν κατ’ ἀπαίτηση τῆς τρόικας νά παραπεμφθοῦν στό Εἰδικό Δικαστήριο; (τά ἔχει ἀποκαλύψει ὁ Ἀνδρέας Λοβέρδος αὐτά σέ κρίση εἰλικρίνειας). Ζήτησε ὁ Καραμανλῆς τήν πειθαρχική δίωξη τῆς ἀνακρίτριας πού ἐπέβαλε τήν ἐξοντωτική ἐκδικητική ἐγγύηση στόν Γιάννη Ἀγγέλου, ἡ ὁποία ἐπιβάρυνε τήν ὑγεία τοῦ συνεργάτη του; Παρ’ ὀλίγον νά γίνει καί Πρόεδρος τοῦ Ἀρείου Πάγου ἡ συγκεκριμένη. Πρόφερε μισή λέξη διαμαρτυρίας, πού τό κόμμα του δέν ἐξέδωσε ἀνακοίνωση μισῆς γραμμῆς μετά τήν δικαστική κατάρρευση τῆς σκευωρίας τοῦ Βατοπεδίου καί μετά τήν ἄσκηση διώξεων γιά τό σχέδιο Πυθία; Ἴσα-ἴσα. Ὁ Καραμανλῆς ἔφτασε ἕως τό σημεῖο νά δέχεται στό φιλόξενο γραφεῖο του καί νά κερνᾶ καφέ τούς διῶκτες του. Ὁ Θέμος Ἀναστασιάδης ζήτησε καί τόν συνάντησε δύο χρόνια πρίν ἀπό τόν θάνατό του. Στόν δέ δημόσιο λόγο του ὁ Καραμανλῆς τό περισσότερο πού εἶπε ἦταν: «Τό φῶς θά νικήσει στό σκοτάδι».

Γιατί ἄραγε φέρθηκαν ἔτσι ὁ Ἀνδρέας στόν Μητσοτάκη καί ὁ Καραμανλῆς στόν Παπανδρέου; Αἰσθήματα δέν εἶχαν αὐτοί; Τιμή δέν εἶχαν; Ὀργή; Ἡ ἀπάντηση εἶναι προφανής: καί αἰσθήματα πικρίας εἶχαν καί τιμή εἶχαν καί ὀργή εἶχαν. Εἶχαν ὅμως καί αἴσθημα εὐθύνης. Ἄν ὁ πολιτικός σου ἀντίπαλος εἶναι ἀνεύθυνος καί θέλει νά διχάσει (ὁ Τσίπρας ἐν προκειμένω), θά μπεῖς ἐσύ, ὁ «ἄρχοντας», στήν πίστα πού διάλεξε καί θά χορέψεις ταγκό μαζί του; Ἐμεῖς λέμε ὄχι. Τό μεῖζον γιά τόν πολιτικό, εἰδικῶς γιά τόν πολιτικό ἡγέτη, εἶναι ἡ ἀπήχηση στόν λαό, ἡ ὑστεροφημία του, ἡ χρησιμότης του στόν τόπο καί στήν παράταξη. Δέν θά ὑποδείξω στόν Ἀντώνη Σαμαρᾶ, ἕναν πολύπειρο πολιτικό, 42 χρόνια ἐκλεγόμενο στήν Βουλή, ἀγαπητό στήν βάση τῆς ΝΔ, τί νά κάνει μέ τούς διῶκτες του. Εἶναι ἀπόλυτο δικαίωμά του. Νομίζω, ὅμως, ὅτι αὐτό πού ψάχνει στά Εἰδικά Δικαστήρια τό κέρδισε στίς ἐκλογές τῆς 7ης Ἰουλίου. Ἡ καταδίκη τοῦ Τσίπρα ἦταν ἐκκωφαντική καί ἐκφωνήθηκε σέ δημόσια συνεδρίαση τοῦ Εἰδικοῦ Δικαστηρίου πού συνεκρότησε ὁ λαός.

Απόψεις

«Πέθανε ἡ λαϊκή ψυχή τῆς παρατάξεως»

Εφημερίς Εστία
Βόμβες Σαμαρᾶ κατά τοῦ Πρωθυπουργοῦ – «Ἡ Ἑλλάδα χρειάζεται νέα ἀρχή» – «Τό ζήτημα εἶναι αὐτοί πού δέν ἀνησυχοῦν γιά τήν πατρίδα» – «Στήν χώρα ὑπάρχει ὁμίχλη καί αἴσθηση ματαιότητας»

Τό περίκλειστον Μαξίμου

Μανώλης Κοττάκης
Λίγες μέρες μετά τήν ἐκλογική νίκη τῆς ΝΔ τῆς 7ης Ἰουλίου τοῦ 2019 τό Μέγαρο Μαξίμου ἀνακοίνωσε πανηγυρικῶς τήν ἀπόσυρση τῶν δυνάμεων τῶν ΜΑΤ ἀπό τήν ὁδό Ἡρώδου τοῦ Ἀττικοῦ.

Ἄπελπις προσπάθεια τῶν εἰσαγγελέων νά ἀποκλείσουν τήν Μαρίν Λέ Πέν

Εφημερίς Εστία
Παρίσι.- Συνεχίζεται ἡ προσπάθεια τοῦ συστήματος νά ἀπαγορεύσει μέ νομικές μεθοδεύσεις τήν συμμετοχή τῆς ἡγέτιδος τῆς ταυτοτικῆς Δεξιᾶς Μαρίν Λέ Πέν στίς προεδρικές ἐκλογές τοῦ 2027.

Συζητῶντας νύχτα, μέ τίς ἀνέσεις τῆς τεχνολογίας

Δημήτρης Καπράνος
«Μήν παραπονιέσαι τόσο πολύ, παντοῦ τά ἴδια συμβαίνουν» μοῦ εἶπε φίλος, παλιά γνωριμία ἀπό τήν Σκανδιναβία, πού ζεῖ μονίμως σέ μεγάλη εὐρωπαϊκή χώρα καί διάβασε κάποιο σχόλιό μου σχετικό μέ τήν χαμηλή –κατά τήν ἄποψή μου– ποιότητα τοῦ ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου. Βλέπεις, μέ τό «google» ἡ μετάφραση εἶναι θέμα δευτερολέπτων.

Παρασκευή 4 Φεβρουαρίου 1966

Πρό 60 ἐτῶν
O ΚΟΣΜΟΣ H ΓΑΤΑ ΤΟΥ ΑΝΔΡΕΑ