Ἄνω Παναγιά Κάτω Παναγιά

ΕΙΝΑΙ οἱ δικαστές πολιτευτές; Ὄχι!

Δίνουν τήν μάχη τοῦ σταυροῦ; Οὔτε! Κάνουν προεκλογική ἐκστρατεία ὅταν κρίνεται ἡ προαγωγή τους στά ἀνώτατα ἀξιώματα τοῦ κλάδου τους; Ἄν ἐννοοῦμε ἀνοιχτές συγκεντρώσεις καί ὁμιλίες ἐνώπιον ὀπαδῶν, ἀσφαλῶς καί ὄχι. Τίθεται ἕνα ἐρώτημα λοιπόν μετά ταῦτα. Ἐρώτημα πού μοῦ γεννήθηκε διαβάζοντας τίς ψήφους πού πῆρε στήν ἁρμόδια ἐπιτροπή τῆς Βουλῆς ἕκαστος δικαστής, κρινόμενος πρός προαγωγή. Τί νόημα ἔχει τό «ἔλαβον» πού ἀνακοινώνει στό ὄνομα τῆς διαφάνειας ἡ Βουλή μας κατά τό πρότυπον τῆς Ἄνω Παναγιᾶς, τῆς Κάτω Παναγιᾶς, τῆς Πέρα Παναγιᾶς, τῆς Δῶθε Παναγιᾶς, τοῦ Γκόρτσου, τοῦ Μαντᾶ καί τοῦ Καλοχαιρέτα; Χωρᾶ μιά ἀνεπίληπτος διαδρομή δεκαετιῶν ἐντός τοῦ σώματος σέ πέντε ψήφους; Σέ δέκα ψήφους; Σέ μηδέν ψήφους; Ἤ μήπως ἡ διαδικασία μέ τούς ψηφολέκτες καί τήν καταμέτρηση σέ κάποια ψυχρή αἴθουσα τῆς Βουλῆς ἀδικεῖ κατάφωρα τίς πορεῖες ἀνωτάτων λειτουργῶν;

Δέν ὁμιλῶ στόν ἀέρα βεβαίως. Θά δώσω συγκεκριμένα παραδείγματα γιά νά ἐξηγήσω τήν ἔνστασή μου. Ὄχι ἐπί τῆς οὐσίας. Ἐπί τῆς διαδικασίας. Κορυφαῖος νομικός, πρώην Πρόεδρος τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Ἀθηνῶν, μοῦ ἔχει διηγηθεῖ σέ ἀνύποπτο χρόνο τήν διάφανη διαδρομή ἤθους ἑνός ἀδάμαντα τῆς δικαιοσύνης, τοῦ εἰσαγγελέα Δημήτρη Δασούλα. Φτωχόπαιδο ἀπό τό Μέτσοβο μέ δύσκολα φοιτητικά χρόνια κατάφερε νά ἀνέβει ἕνα-ἕνα τά σκαλιά τῆς ἱεραρχίας μέ τό σπαθί του καί νά φθάσει σέ κορυφαῖες θέσεις στόν Ἄρειο Πάγο. Ἡ προηγούμενη κυβέρνηση πρέπει (ἐκ τοῦ ἀποτελέσματος) νά μετάνιωσε πού δέν τόν προήγαγε στόν καιρό του στήν θέση τοῦ εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου. Τώρα βρίσκεται πολύ κοντά στήν συνταξιοδότηση καί λογικά (ἄν καί ποτέ δέν ξέρεις) δέν μπορεῖ νά ἀποτελεῖ ἐπιλογή μεγάλων ὁριζόντων γιά τήν θέση τοῦ εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου. Εἶναι ὅμως δυνατόν νά τίθεται τό ὄνομά του καί ἡ διαδρομή του σέ ψηφοφορία καί νά ἀνακοινώνεται ὅτι «ἔλαβον» πέντε ψήφους καί κατετάγη τρίτος καί καταϊδρωμένος; Ποιός; Ἕνας δικαστής πού μέ ἀποφάσεις του ἔχει ἐπηρεάσει κυρίως θετικά τίς ζωές χιλιάδων ἀνθρώπων; Ἕνας δικαστής πού ἔχει ἀναστατώσει μέ ἔρευνές του ξένες διπλωματικές ἀρχές;

Ἄλλο παράδειγμα. Χαράλαμπος Βουρλιώτης. Δέν τόν γνωρίζω, ξέρω μόνο τίς ἀπόψεις του σέ κρίσιμα νομικά θέματα πού προέκυψαν στήν πορεία τῆς διαδρομῆς του (17Ν, Χρυσή Αὐγή κ.λπ.). Στήν ἀκρόαση πού ἔγινε ἐπί ΣΥΡΙΖΑ ἔλαβε, μοῦ λένε, 15 ψήφους, καί στήν ἀκρόαση πού ἔγινε ἐπί ΝΔ, πάλι μοῦ λένε, μηδέν ψήφους. Εἶναι δυνατόν; Πῶς θά σταθεῖ ἕνας δικαστής στό σῶμα ὅταν τό Κοινοβούλιο τόν κονιορτοποιεῖ σέ διαφορετικές ψηφοφορίες, τήν μία τόν στέλνει στόν οὐρανό καί τήν ἄλλη στά Τάρταρα;

Ἄλλο παράδειγμα, μοῦ τό θύμισε τέως ἀντιπρόεδρος τοῦ κοινοβουλίου ἐπί ΣΥΡΙΖΑ. Ἀνώτατος δικαστής ἔλαβε σέ ἀκρόαση 15 ψήφους καί προτάθηκε γιά τήν θέση τοῦ Προέδρου τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας, ἀλλά τήν θέση κατέλαβε αὐτός πού πῆρε μόλις δύο ψήφους.

Ἡ γεύση πού μένει στόν πολίτη πού διαβάζει τά «ἀποτελέσματα» εἶναι πικρή. Ἡ αἴσθηση πού ἔχει εἶναι πώς «φτηναίνει» ἡ διαδικασία. Θά μοῦ πεῖτε βεβαίως τί προτείνεις. Τό ἰδεῶδες θά ἦταν οἱ δικαστές νά ἐπιλέγουν μέ ψηφοφορίες ἐντός τῶν ἐσωτερικῶν τους ὀργάνων τήν (λεγόμενη εἰς τήν ἀγγλική) short list τῶν προτεινομένων πρός προαγωγή συναδέλφων τους στίς ἀνώτατες θέσεις τῆς Θέμιδος. Τό λογικό θά ἦταν ἀκολούθως τό Ὑπουργικό Συμβούλιο νά ἐπιλέγει δεσμευτικά ἕναν ἤ μία ἐκ τῶν περιλαμβανομένων αὐτῆς. Ἐν πάση περιπτώσει ὅμως καί τό σημερινό σύστημα προαγωγῆς πού ἐμπλέκει τό Κοινοβούλιο στήν ἀξιολόγηση τῶν ὑποψηφιοτήτων δέν εἶναι ἀπορριπτέο. Κάθε ἄλλο. Παρά τά τρωτά του. Ἡ ἐξισορρόπηση τῶν ἐξουσιῶν εἶναι ἀναγκαία.

Ὡστόσο, ὑπάρχει κάτι πού μπορεῖ νά ἀλλάξει, γιά νά μήν ἐξευτελίζουμε κορυφαίους δικαστές. Νά ἀνακοινώνεται ἡ σειρά κατάταξης χωρίς ἀριθμό ψήφων. «Πρῶτος κατετάγη», «δεύτερος κατετάγη» κ.λπ. Οἱ ἴδιοι βεβαίως θά γνωρίζουν. Ἤ νά ἀνακοινώνονται μόνον οἱ ψῆφοι τοῦ πρώτου καί ἀκολούθως ἡ σειρά κατάταξης τῶν ὑπολοίπων, ὥστε νά μήν τσαλακώνεται ἕνας ἀρχαιότερος δικαστής ἀπό ἕναν νεώτερο.

Ἀναζητῶ ψύλλους στ’ ἄχυρα; Ἴσως. Ἔτσι ἐκτιμῶ ὅμως τίς ἀξίες. Μέ τήν διαδρομή τους καί ὄχι μέ τίς ἐντυπώσεις μιᾶς στιγμῆς. Παραξενιά μου. Παρακαλῶ, θερμῶς, τόν Πρόεδρο τοῦ Κοινοβουλίου Κώστα Τασούλα, στό πλαίσιο τῆς ἀλλαγῆς τοῦ κανονισμοῦ, νά ἀξιολογήσει αὐτήν τήν …παραξενιά.