Ὁ ριζοσπαστισμός τῶν ἄκρων

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ἐπισκέφθηκα ἀκριτικό νησί τῶν Δωδεκανήσων ὅπου παρακολούθησα καί τήν παρέλαση πού ἔγινε εἰς ἀνάμνηση ἑνός ἱστορικοῦ γεγονότος.

Μεταξύ τῶν τμημάτων πού παρέλασαν ἦταν καί τό τοπικό τάγμα ἐθνοφυλακῆς. Ἄνθρωποι οἰκογενειάρχες, νομοταγεῖς, μέ ἀγάπη γιά τόν τόπο τους. Μόλις «πέρασαν» μπροστά ἀπό τόν παριστάμενο ἀναπληρωτή ὑπουργό Ἄμυνας Φώτη Κουβέλη καί ἐνῶ ἡ μπάντα τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων παιάνιζε τό «Μακεδονία Ξακουστή», ἕνα μικρό τμῆμα τοῦ τάγματος πῆγε σέ μιά γωνιά καί φώναξε ἕνα σύνθημα. Ἡ μουσική σκέπαζε τά λόγια τους, ἀλλά πρόλαβα καί ἄκουσα τήν λέξη «τιμή». Ὑπέθεσα ὅ,τι θά ὑπέθετε ἕνας λογικός ἄνθρωπος. Ρώτησα ὅμως καί εὐθέως: «Τί φωνάξατε;». Μοῦ ἀπάντησαν μέ μεγάλη φυσικότητα –αὐτοί οἱ λίγοι πού τό ἔκαναν: «Δόξα-Τιμή-Ἐθνοφυλακή». Δέν εἶναι Γιάννης, εἶναι Γιαννάκης δηλαδή… Ἐν πάση περιπτώσει τά παιδιά ἦταν «καλυμμένα».

Ρώτησα μετά τούς ντόπιους πόσες ψήφους ἔλαβε ἡ «Χρυσή Αὐγή» στίς τελευταῖες ἐκλογές. «38» μοῦ ἀπάντησαν, ἀλλά τελευταῖα δέν ἀκούγονται. Δέν ἀκούγονται διότι δροῦν σιωπηρά γιά νά μήν μπαίνουν στό μάτι τῶν ἀρχῶν, σκέφθηκα, ἀλλά αὐτό δέν σημαίνει πώς δέν ὑπάρχουν. Ὑπάρχουν καί παραϋπάρχουν. Μέσα στήν σιωπή. Λίγο καιρό πρίν, σέ καφετέρια τῆς περιφέρειας, ἔπιασα κουβέντα μέ σερβιτόρο πού ἀπό τό ντύσιμό του ἔμοιαζε μέ κλασικό συριζαῖο. Φουλάρι, πουκαμίσες ἔξω, γυαλάκι ἡλίου πονηρό, σκουλαρίκι κ.λπ. Μοῦ εἶπε ὅτι ἦταν στήν Γαλλία στίς τελευταῖες Προεδρικές ἐκλογές καί παρακολούθησε ἀπό κοντά τίς καμπάνιες. «Μέ ὀπαδό τοῦ Μελανσόν μοῦ μοιάζεις» τόν πείραξα βέβαιος γιά τά φρονήματά του. Ἡ ἀπάντησις πού ἔλαβα μέ ἄφησε ἐνεό: «Ὡραῖα τά ἔλεγε ὁ κομμουνιστής εἰδικά γιά τήν παγκοσμιοποίηση, ἀλλά ἐμένα μοῦ ἄρεσαν αὐτά πού ἔλεγε ἡ …Λέ Πέν. Ὄχι, δέν εἶμαι ἀκραῖος, μήν μέ παρεξηγήσετε, ἀλλά αὐτή ἔλεγε γενικῶς σωστά πράγματα».

Δέν τελείωσα ἀκόμη ὅμως. Ἔχω καί τρίτη ἱστορία: γνωστή ἐπιχειρηματίας ἀπό τήν Βόρειο Ἑλλάδα μοῦ ἔλεγε προσφάτως στό τηλέφωνο ὅτι στήν περιοχή της κατώτερα ἀπό ἀπόψεως οἰκονομικῆς καταστάσεως στρώματα πού ψήφισαν ΣΥΡΙΖΑ τό 2015, τώρα κοιτοῦν ἔντονα πρός τά ἄκρα καί τήν Χρυσή Αὐγή. Ἐπισημαίνω αὐτά τά τρία περιστατικά –ἄσχετα μεταξύ τους– γιά δύο λόγους.

Πρῶτον, διότι πιστεύω ὅτι ἡ δύναμη τῆς Χρυσῆς Αὐγῆς καί λοιπῶν δεξιῶν κομμάτων ὑποεκτιμᾶται ἀπό τούς δημοσκόπους, καθώς οἱ ψηφοφόροι τους σιωποῦν στίς μετρήσεις.

Δεύτερον, διότι ἔχω τήν ἄποψη ὅτι ἄν δέν προσέξει τό πολιτικό σύστημα, στίς ἑπόμενες κάλπες θά ζήσουμε τό δεύτερο κῦμα τῆς ἀνόδου τῶν ἄκρων. Τό ἀρχικό (ἡ Χρυσή Αὐγή ἦταν στό 18% στίς δημοσκοπήσεις τό 2013) ἀνεκόπη μέ τήν σύλληψη τῶν μελῶν της καί τήν σύνταξη τοῦ κατηγορητηρίου μετά τήν δολοφονία Φύσσα.

Τρίτον, διότι παρά τήν ἀφέλεια ΣΥΡΙΖΑ τό φαινόμενο ἀφορᾶ καί τήν Ἀριστερά –τά «ραντάρ» μου πιάνουν ἀπ’ εὐθείας μετακινήσεις ψηφοφόρων μεταξύ ΣΥΡΙΖΑ – Χρυσῆς Αὐγῆς. Δέν εἶναι οἰκογενειακή ὑπόθεση τῆς δεξιᾶς τό ζήτημα αὐτό.

Τί παρατηρῶ ὅμως; Τό πολιτικό σύστημα ἐξακολουθεῖ νά δίνει παλαιές ἀπαντήσεις σέ κάθε νέο πρόβλημα. Ἡ ποινή τοῦ Κοινοβουλίου μετά τήν ἐκτροπή Μπαρμπαρούση ἦταν ἡ στέρηση τοῦ λόγου ἀπό τούς λοιπούς βουλευτές τῆς Χρυσῆς Αὐγῆς. «Στέρηση λόγου»… κάτι μοῦ θυμίζει αὐτό. Ἡ ἀντίδραση τῆς κυβέρνησης ἦταν ἡ ὑποβολή αἰτήματος στήν Δικαιοσύνη γιά σχηματισμό νέας δικογραφίας καί ἡ ἔναρξη τοῦ διαλόγου γιά τόν ἀποκλεισμό τῶν ἀκραίων κομμάτων ἀπό τίς ἐκλογές, στήν βάση μιᾶς νέας συνταγματικῆς ρύθμισης. Πρόκειται γιά ἐνέργειες πού μοιάζουν λογικές, ἀλλά προσπερνοῦν μιά βασική ἐρώτηση: ἄν δέν «κατέβει» στίς ἐκλογές ἡ Χρυσή Αὐγή, θά σταματήσουν τά παιδιά στό Αἰγαῖο νά φωνάζουν «Δόξα-Τιμή-Ἐθνοφυλακή»; Θά πάψει ὁ σκουλαρικάκιας σερβιτόρος νά θαυμάζει τήν Λέ Πέν; Θά σταματήσουν τά ἀμόρφωτα στρώματα νά βρίσκουν ἀντισυστημικό κόμμα γιά νά ἐκφραστοῦν;

Σβήνει αὐτό τό ρεῦμα ριζοσπαστισμοῦ καί ἐξτρεμισμοῦ μέ ἀπαγορεύσεις εἴτε στό δικαίωμα λόγου εἴτε στό δικαίωμα συμμετοχῆς στίς ἐκλογές; Φοβᾶμαι πώς ὄχι. Καί ἄν αὔριο ἐξαφανίζαμε τήν Χρυσή Αὐγή μέ κάποιο ραβδάκι, πάλι ἕνα νέο μόρφωμα θά ἐμφανιζόταν. Τό πρόβλημα τῶν ἄκρων στήν πατρίδα μας εἶναι πολύ πιό σύνθετο ἀπό ὅσο νομίζουμε. Συνδέεται εὐθέως μέ τήν κρίση ἐμπιστοσύνης καί τήν ἀπόσταση πολιτῶν – πολιτικοῦ συστήματος. Ὅσο δέν δίνονται πειστικές ἀπαντήσεις σέ αὐτά, μέ τά «ἀπαγορεύεται» καί τίς «προκαταρκτικές ἐξετάσεις» θά σκεπάζουμε τό πρόβλημα. Καί θά βρεθοῦμε πρό ἐκπλήξεων.